stedebouw en volkshuisvestingUitgave van hetNederlands Instituut voorVolkshuisvesting en StedebouwT^^s3^g?s^?s?'^r?^ sss^wr-^rrts^Kr;ELLEN tochtstripned. octroolnaam wett. gedep.vastgestelde verkoopprijs { 1.10 p.m.levering via de ijzerhandelleverbare lengten van 1 m. t/m 2V2 ni.goedgekeurd door de ned. ver. v. huisvrouwenIndustr.- en Handelsonderneming ,,ELTON" N.V.Postbus 36 - Wassenaar - Teiefoon 0 1751-3077alleproducien voorconservering, bedekkingverfraaiing en afdichiing3/4 eeuwTOUWEN & CO. - AMSTERDAMVIERWINDENDWARSSTRAAT 1-3.TELEFOON (020)46275-4539301- 'f OMfHOUriftHAIM'de ideale vloerbedekkingvoor uw salon, huiskamer, kantoor en slaapkamermodern, duurzaam, gemakkelijk te onderhoudenen tevens goedkoop!!!Prijzen vanaf / 11,-- per m"Wonderhout z.g.n. Vloerenboard / 7,75 per m'Leggen inbegrepen. Vraagt gratis prospectus.Toonkamer: Haven 16 - BredaTELEFOON 37160ALPHAMUURVERVEN50 Jaarervaring ....en ervaring is niet tevervangenrIs onbetwist de meest geschiktemuurverJ voor binnenwerk enALP>HATiX wordt zeer gunstig beoordeeld.r-_a_.. _ _?--- - ._._? j^^^ [^gj verfinslituul T.N.O. teDelft.WasbaarOnverzeepbaarZuurbestendignALPHAVERFFABRIEK ALPHAv/h Gebr. Klaverv/elden N.V. Alphen a.d. RijnTeleloon K 1720-2192JL 1Mi SHoutbouw Fa. Gebr. TimmerGIESSENDAM -- Teiefoon no. 62 Ned. HardinxveldUw adres voor:Directieketen, Volksketen, Cementloodsen, Barakken, enz.Makelaarskantoor A.W.VAN VLIETKorte Tiendeweg 10 - GOUDA - Teiefoon 3509belast zich gaame metKOOP, VERKOOP. TAXATIES en BEHEERvan ONROERENDE GOEDERENHypotheekbemiddeling en alle verzekeringenVoor GLASN.V. DORDTSCHE GLASHANDELKuipershaven 28-29-30 DORDRECHT Teiefoon 7245Het adres voor SPECIALE BEGLAZINGSMATERIALENS& VUitgave van hetNederlands InstitHut voorVolkshuisvesting- en Stedebouwapril 19$839e jaargang no 4MaandhladRedactieMevrouw Prof. C. W. Willinge Prins-VisserMej. R. HartstraIr. B. FokkingaMr. C. A. van GorcumH. J. A. Havens GreveProf. Mr. A. KleijnDrs. R. KokIr. P. K. van MeursDr. S. O. van PoeljeMr. Ir. M. M. van PraagW. ScheerensIr. W. van TijenDrs. H. v.d. WeijdeIr. W. WissingAdres voor Redactie en Abonnementen:Lange Voorhout 19, 's GravenhageTelefoon 18422}Advertenties:Keizersgracht 188, Amsterdam-CPostgiro nummer 113028Telefoon 49128Dit nummerDe Redactie heeft als hoofdonderwerp voor dit nummer gekozen de ontwikkeling vaneen bepaalde streek: Zuid-Kennemerland. De aanleiding om dit onderwerp ter sprake tebrengen is de totstandkoming van een streekplan voor dit gebied. Maar klemmende redenenom er in een tijdschrift, dat gewijd is aan stedebouw en volkshuisvesting, aandacht aan teschenken, zijn er al heel lang. De achter dit woord vooraf afgedrukte aanhaling uit jaargang1923 van het Tijdschrift is een bewijs dat de stedebouwkundige ontwikkeling van Zuid-Kennemerland al lang zorgen geeft. De streek is door haar ligging, door de brede duinen-gordel met oude gevarieerde begroeiing, een aantrekkelijk woongebied, met een snelleaanwas van de bevolking. Industrie en havenbedrijf in de streek zelf of vlak daarbij hebbenaan die groei nieuwe impulsen gegeven. Een felle botsing van belangen is daarmee gegeven.Het duingebied, de oude buitenplaatsen, werden steeds meer aangevreten. De uitstulpendenederzettingen groeien uit en groeien naar elkaar toe, waardoor het gevaar ontstaat van53een wanstaltige, veelkoppige agglomeratie. Gemeentelijke stedebouwkundige zorg, gerugge-steund en geleid door een ervaren provinciaal centrum van ruimtelijke ordening heeftgelukkig de ergste uitwassen kunnen keren. Voor het eerst is nu echter van provinciewegede ontwikkeling van de gehele streek overzien en in een wettelijk vastgesteld streekplanaangegeven.Dit gewichtig moment heeft de Redactie aangegrepen om een nummer te wijden aanZuid-Kennemerland. Daarmee behandelt zij tevens een belangrijke en kwetsbare sector vande Randstad Holland. Het nummer geeft in de eerste plaats een historische bijdrage vanMevr. Dr. L. M. Mispelblom Beyer-van den Bergh van Eysinga. Daarna volgt een zakelijkesamenvatting, met de nodige afbeeldingen, van de inhoud van het streekplan, door de HerenIr. P. K. van Meurs en Drs. G. J. van den Berg.Hierbij sluiten twee artikelen aan, die een kritische bespreking van het streekplan bevattenen wel een van stedebouwkundige zijde, van de Heer Ir. J. A. Kuiper en een van bestuurlijkstandpunt van de Heer Mr. G. C. van der "Willigen.Ten slotte behandelt de Heer Ir. F. Ottevangers de na-oorlogse wonlngbouw in ZuidKennemerland.InhoudStreekplan Zuid-KennemerlandVerhagen over Zuid-KennemerlandHet Zegepraelent Kennemerland, Mevr.Dr. L. M. Mispelblom Beyer-van denBergh van EysingaHet streekplan voor Zuid-KennemerlandTotstandkoming, toelichting en beschrij-ving, Ir. P. K. van Meurs en Drs. G.J. van den BergDe ruimtelijke aspecten van het streek-plan Zuid-Kennemerland, Ir. J. A. Kui-per555558Het streekplan voor Zuid-Kennemerlandeen bestuurlijke beschouwing, Mr. G. C.van der Willigen 74De woningbouw in Zuid-Kennemerland,Ir. F. Ottevangers 77Rectificatie 82StedebouwBuitenlandOfjici'ele MededelingenNederlands InstituutRijksdienst voor het Nationale Plan71 Summary82838484Abonnementsprijs f 16.--. Losse nummers f 2.--.De leden van het Nederlands Instituut voor Volkshuisvesting en Stedebouw (lidmaatschapvoor physieke leden / IS.--) en de leden van de Nationale Woningraad ontvangen het bladkosteloos.54Zuid-KennemerlandHet Zegepraelent KennemerlandVerhagen over Zuid-KennemerlandEenmaal was ons mooie binnenduinlandschap de glorie van onze lage landen: het had desappige weelde ervan en de intimiteit der ruigere duinen samengebracht tot een natuurlijkedistinctie, die ah aroma in de lucht hing. En hoe werd het geteisterd! Niet genoeg dat debollenvelden en kwekerijen strook voor strook inpalmden, de natuurliefhebbers ,,die zo graagbuiten wonen" kwamen een handje helpen; in het wilde weg ontstonden de villaparken;werden de statige buitens versnipperd en de innigheid der boschjes opengelegd.de kleine gemeenten moeten in hun uitbreidingsplan gewoonlijk belangen verwerkendie buiten hun grenzen en dus ook buiten hun gezichtsveld reiken. Waar zelfs groote gemeentenzich nogal eens oppervlakkig van de moeilijkheden der uitbreiding afmaken, valt niet teverwachten dat de kleine gemeenten de op het spel staande belangen voldoende zullenbeseffen; en een onbevoegde wil behoedt niet voor de bedenkelijke gevolgen.(Tijdschrift voor Volkshuisvesting en Stedebouw, 1923),,Het Zegepraelent Kennemerland" Mevr. Dr. L. M. Mispelblom Beyer-van den Bergh van EysingaZoals in alle oude vestigingsgebieden, liggenook in Zuid-Kennemerland de stad, de dor-pen en de wegen op gronden die van oudshereen veilige en droge verblijfplaats waarborg-den. Van Vogelenzang-Bennebroek in hetzuiden tot het oude dorp Velsen in het noor-den liggen de vestigingen aaneengerijd op dezandgronden van het oude duinlandschap,tussen de Noordzee met strand en jonge dui-nen waarin Zandvoort en IJmuiden gelegenzijn, en de drooggemaakte Wijkermeer enHaarlemmermeer. Dit gedeelte van Noordhol-land is al eeuwen lang terecht beroemd omzijn mooie bossen, buitenplaatsen, bollenvel-den, duinpartijen en wijde vergezichten overde polders.Van de kust naar binnen gaande, bereiktmen de aaneengesloten jonge en oude duinen,die in dit gebied ruim een uur gaans breedzijn, de afgegraven duinvoet waar de vrucht-bare zavelgronden gelegenheid bieden tothet telen van groenten, fruit en bloemen, enwaar ook de bloemboUenteelt haar oorsprongvond. Dwars door het oude duinlandschapheen loopt van noord naar zuid een strookzandig mocrasveen, waarop oorspronkelijkwei- en hooilanden waren gelegen, maarwaarop ook het kweken van bollen en groen-ten zeer goed mogelijk bleek. Ten oostenvan Heemstede en Haarlem sluit het gebiedvan de laagveenafzettingen aan, tot aan deringdijk van de Haarlemmermeerpolder, deLiede en Zljkanaal B, dat uitmondt in hetNoordzeekanaal. Rondom Spaarndam en tennoorden ervan tot aan het Noordzeekanaalligt nog een gebied van jonge zeeklei, over-blijfsel uit de tijd voor de inpoldering vande Wijkermeer die een uitloper was van deIJ-boezem. Deze jonge zeeklei is hier en daarvermengd met veen; in de oude polders zijnde gronden als weiland in gebruik, in dejonge polders als bouwland.De oudste vestigingen in het gebied lagenop de smalle strook tussen Spaarne, Wijker-meer en duinvoet. Archeaologische vondsten,op verschillende plaatscn gedaan, vertonennog weinig samenhang: ten westen van Voge-lenzang en Bennebroek werden voorwerpenuit de bronstijd gevonden; bij Santpoort enten oosten van het dorp Driehuis werdenvondsten uit de late bronstijd en de vroegeijzertijd gedaan; dichtbij de huidige zuidoevervan het Noordzeekanaal, ongeveer tegenoverde Pijp zou een romelns castellum hebbengelegen. In de buurt van Duin en Kruidberg(het grote landgoed ten n.w. van Santpoort)in Groenendaal (ten zuiden van Heemstede)en in de duinen van Vogelenzang zijn raero-vingische resten aangetroffen.Naar alle waarschijnlijkheid waren Sparen-woude, Velsen en Haarlem de eerste blijvendevestigingen. In de beide eerstgenoemde dor-pen staan nog romaanse kerken; die vanVelsen dateert uit de tiende eeuw. In dietijd werd ook het slot Brederode gebouwd.Haarlem ontstond uit een grafelijke vroon-hoeve bij een kasteel, gelegen aan de voet vande duinen, op de plaats waar de heirweg, dieKennemerland met Rijnland verbond, hetdichtst de oever van het Spaanse naderde.Deze ncderzetting verwierf in 1245 stads-rechten. Over deze oude tijden zijn overigensweinig samenhangende gegevens bekend; deoudste kaart dateert uit ? 1300. Een aantalburchten, gesticht tegen de invallende West-friezen, later gedeeltelijk verbouwd tot kas-telen en landhuizen, gedeeltelijk geheel ver-dwenen of vervallen (rui'ne van Brederode),leidden tot het ontstaan van dorpen enbuurtschappen: Bennebroek, Heemstede, Over-veen (vroeger Tetterode geheten), Bloemen-daal (eertijds Aelbrechtsberg), Schoten, Sant-poort (in oude boeken nog De Zandpoort);de stad Haarlem kon zich onder dergelijkebeschutting ook uitbreiden.55Hct Zegcpraelcnt KennemerlandHet open Wijkermeer en de onstuimige Haar-lemmermeer waren een voortdurende be-dreiging voor de bevolking; men ging dusover tot bedijkingen en kunstmatige afwate-ring van de gronden. De grotere veiligheidmaakte het mogelijk, de ontwikkeling vanhet gebied ter hand te nemen.Nieuwenhuis vermeldt in zijn geschiedenisvan Haarlem ^) een uitlating van Mr. S. J.Fockema Andreae, volgens welke het dorpHaarlem -- voor zijn verheffing tot stad --het middelpunt zou zijn geweest van eenzeer uitgestrekte ,,gemeente", begrensd doorhet IJ en de Kennemerbeek, de zee en deLiede, een geheel dat door de staatsrechtelijkeafzondering van haar bebouwde kom alsstad en de daarop gevolgde uitgifte van hetterritoir in een aantal heerlijkheden is uiteen-gevallen. ,,Om weer te worden wat zij voorde verlening van het stadsrecht was, zouHaarlem ook Bloemendaal, Zandvoort, Heem-stede, Bennebroek en Haarlemmeriiede moe-ten omvatten" (op. cit. pag. 10). Het oudstedeel van de stad was de buurt Bakenes; zijvormde toentertijd een landelijkc nederzettingvan landbouwers die om hun huizen groteerven hadden. In haar onmiddelllijke nabij-heid bevorderde het heldere duinwater hetbleken van linnen garens en lijnwaad, later destichting van linnenblekerijen en wasserijen.Namen van nog bestaande wasserijen alsBosch en Vaart, Bleek en Vaart herinnerendaar nog aan.Haarlem groeide in de loop der eeuwen toteen centrum van verkeer en handel, van nij-verheid en cultuur. Vooral lakenindustrie,scheepsbouw, linnenfabricage, bierbrouwerijenbrachten de stad tot bloei. In de zeventiendeeeuw werd zij bovendien beroemd door haargrafische Industrie en door haar schilders-school.Rondom de groc'ende stad breidden de tuin-derijen zich uit, vooral door afgraven van deduinvoet; in de polders werd de veehouderijmet succes bedreven (de karnemelk en dewei vonden hun weg naar de bewerkers vangarens en lijnwaad). De inpolderingen ver-grootten het areaal van de veeboeren, terwijlin de laatste eeuw landbouw mogelijk werdin de drooggelegde IJ-polders waar de grotekavels zelfs tot machinale bewerking de ge-legenheid geven.In de zeventiende en achttiende eeuw werddoor weloverwogen herbebossing, zowel doorde overheid als door particulieren, de hout-stand verbeterd. Een aaneenschakeling vansteeds meer buitenplaatsen maakte de strooklangs de duinzoom tot een waar lustoord:van Bennebroek tot bij Alkmaar lagen groteplaatsen en landhuizen ^).Tot in het begin van de achttiende eeuwwaren Bloemendaal, Overveen en Vogelen-zang onderdeel van de ambachtsheerlijkheidvan de Heren van Brederode. De stad Haar-lem kocht in 1722 deze heerlijkheid ,,om be-ter te kunnen toezien op het geboefte datin de wildernissen een gewenschte schuilplaatsvond", schrijft Craandijk ^). Het was erblijkbaar niet alleen maar idyllisch!In het eerste deel der negentiende eeuw trofde algemene economische achteruitgang ookZuid-Kennemerland: veel buitens vervielen;de bewoners trokken weg, huizen werden ge-sloopt. Op hun plaats liggen nu bollenvelden,tuinderijen, aardbeienvelden. De oude namenzijn hier en daar bewaard gebleven; somstreft men nog een oud hek of een oude in-rijpoort aan.De ontwikkeling van Zuid-Kennemerlandwas dus die van een agrarisch gebied in debuurt van zich uitbreidende bevolkingscentra,met aan de oostrand veehouderij en laterlandbouw, op de hoogwaardige zandgrondennaast teelt van warmoezerijgewassen het spe-cialisme van de bollenteelt.Gelijk elders in het land, is ook in dit gebiedde grote ommezwaal begonnen in de tweedehelft van de negentiende eeuw. Na 1865bracht de doorgraving van Holland op zijnsmalst, gepaard aan de inpoldering van deWijkermeer, nieuwe werkgelegenheid ennieuwe bestaansmogelijkheden in de agrarischesector; de vissersplaats IJmuiden ontstond,weldra aan Velsen verbonden door de neder-zetting Velseroord, het tegenwoordige IJmui-den Oost. De dorpen begonnen zich uit tebreiden met de toenemende bevolking. Deaanleg van spoor- en tramlijnen bevorderdedeze economische ontwikkeling; zo kwam bijv.Zandvoort door de aanleg van de spoorlijnnaar Haarlem en door de tramverbinding metAmsterdam binnen het bereik van de Am-sterdamse bevolking, en het bezoek aan debadplaats groeide snel. Tengevolge van deverbetering van verkeer en vervoer werd hetmogelijk dat men ,,buiten" ging wonen:renteniers en gepensionneerden vestigden zichin Santpoort, Driehuis, Bloemendaal, Over-veen, Aerdenhout, Heemstede; forensen opHaarlem en vooral ook op Amsterdam be-volkten de zich snel uitbreidende villapar-ken in de buurt van stations en hakes vanspoor- en tramwegen.In een eeuw tijds nam de bevolking van destreek toe van 35.000 in 1850 tot 272.000 in1950, d.i. een verachtvoudiging! Dat eendergelijke stormachtige groei het landschapingrijpend veranderde, blijkt wel, als mende beschrijving van Craandijk leest: ,,destreek is vol schilderachtige partijen". Menkon verdwalen in de duinen en bossen achterAerdenhout en Bentveld. Met gloed beschrijfthij de ongebaande duinen, de wilde natuur,de valleien vol planten en bomen. Zijn boekjedateert van 1892. Toen schrijfster dezes in1915 in Santpoort kwam wonen, was diteen zeer bescheidcn dorp, de bevolking be-stond uit 3000 mensen, de verspreid liggendcboerderijen meegerekend. Alle dorpen in destreek waren nog klein, zeker in vergelijkingmet de huidige omvang (men kan ternau-^) G, M. Nieuwenhuis, De stad aan hetSpaarne in zeven eeuwen; zie ook /. Hui-zinga, De opkomst van Haarlem, en Over deoudste geschiedenis van Haarlem; Gerda H.Kurtz, Beknopte geschiedenis van Haarlem.^) Zie b.v. Marie C. van Zeggelen, Een liefdein Kennemerland.^) Craandijk, Wandelgids door Nederland.56Het Zegepraelent Kennemerlandwernood meer van dorpen spreken!), en lagenlos van elkaar, gescheiden door weilandenen bossen. Van de ene plaats naar de anderegaande, passeerde men altijd open gebiedmet slechts hier en daar een boerderij of eenpachterswoning. Het dorp Velsen b.v. lagin het westen tegen de spoorbaan aan, inGEOLOGIbCliE ^AARTVANZUIDKENNEMERLAND.fSsm 30NG 2EEZANDOONG DUIN2AND.2.ANDIG MOEOASVCENLAAGVEEN.OUD DUINZAND.aONGC ZCEKLCIhet oosten tegen de weilanden waar nu deoude rijksweg alweer tot tertiaire weg is,,vervallen". Deze weg was een noodzakelijkgeworden uitbreiding van de oude straatwegAlkmaar-Haarlem, die nog voortbestaat als.... fietspad. Indertijd moest de stoomtramachter de bomenrij aan de oostkant van hethuidige fietspad worden aangelegd, omdat destraatweg te smal was (dit verhinderde derook niet, ons de adem en het uitzicht tebenemen). Deze stoomtram ging, tot vermaakvan de jeugd, door de dorpen heen.Tussen Driehuis en Santpoort Hep een ver-hard pad dat gedeeltelijk door de weilanden57Het zegepraelent KennemerlandStreekplan Zuid-Kennemerlandging, en waarlangs men drie kwartier liepzonder meer dan enkele losse huisjes te pas-seren. Tussen Santpoort-dorp en het oudedorp Schoten (nu een onderdeel van Haar-lem Noord) lag een brede strook weilanden,men keek van de buitenplaats Spaarnberg,aan de rand van het bos en de weilanden,tot Spaarndam vrij uit.In de eerste twee decennia van deze eeuwwaren de zgn. achterwegen tussen de dorpen,zoals die van Drlehuis langs Duin- en Kruid-berg naar Santpoort station, van Santpoortdorp over Meerenberg naar Bloemendaal,van Santpoort dorp naar Spaarndam, vanOverveen naar Aerdenhout, enz. onverlicht(vgl. de ,,donkere laan" in Bloemendaal!).Direct na de eerste wereldoorlog, toen er ookwoningnood heerste, begon de grondspecu-latie waaraan mooie bosterreinen ten offervielen en waardoor op vele plaatsen de duin-zoom onherstelbaar werd verminkt; aaneen-gesloten boscomplexen werden versneden totvillaparken. De bebouwde kommen van dedorpen vloeien meer en meer in elkaar over,de ertussen gelegen terreinen zijn in uitbrei-dingsplannen opgenomen.Van de resterende grote buitens werden erverschillende verkocht, hetzij aan de Gemeen-ten, hetzij aan particulieren die er een winst-object in zagen, of aan instellingen die ertehuizen, hotels of anderszins in vestigden.De stichting van de industrieen ten noordenvan het Noordzeekanaal droeg veel tot deveranderingen in Zuid-Kennemerland bij: menkan Velsen Noord gemakkelijk bereiken, hetwonen is aantrekkelijker ten zuiden van hetkanaal.Economisch gezien heeft de streek ongetwij-feld een hoge vlucht genomen. Uit een oog-punt van recreatie moet de grens van het op-offeren van bossen en het laten aantastenvan de duinen berelkt worden geacht. Deontwikkeling van de IJmond zai nog groteveranderingen teweeg brengen. Het agra-risch karakter van de streek is grotendeelsverloren gegaan. Zuid-Kennemerland is eentypisch onderdeel van de Randstad Hollandgeworden, waarin de Industrie meer en meerte zeggen heeft, ook al staan de grootstefabrieken ten noorden van het kanaal.AIs onmisbaar tegenwicht tegen de stenen,het asfalt en de werkterreinen moet metkracht worden gewaakt over de nog aan-wezige recreatiemogelijkheden in de duinen,over de enkele mooie bossen, over de duin-voet en de schilderachtige plekjes die dezestreek nog bezlt.April 1958Het streekplan voor Zuid-KennemerlandTotstandkoming, toelichting en beschrijvingh. P. K. van Meurs enDrs. G. J. van den BergHistorieDe oorsprong van het streekplan voor Zuid-Kennemerland ligt vele jaren terug. Reedsin 1926, het eerste jaar van haar bestaan,heeft de Vaste Commissie voor uitbreidings-plannen in NoordhoUand zich bezig gehoudenmet de vraag, hoe de toekomstige ruimtelijkestructuur van deze streek met haar snelgroeiende bevolking en met de voortdurendeactiviteit ten aanzien van uitbreidingsplannen-in-onderdelen moest worden gezien en ge-waarborgd. Terwijl in dat jaar reeds formedgesproken werd over de wenselijkheid vaneen streekplan voor het Gooi, werd in Zuid-Kennemerland aanvankelijk de aandachtbeperkt tot de kwesties van de doorgaandewegen en van het behoud van de natuur-ruimten.Ofschoon in latere jaren het Bureau derCommissie spoedig behoefte gevoelde en ookaandacht besteedde aan studie van de demo-grafische en economische ontwikkeling derstreek, kwam toch eerst in 1938 formeel devraag aan de orde, of ook voor Zuid-Kennemerland een streekplan in voorbereidingmoest worden genomen, naast het streekplanvoor de IJmond-Noord, waaraan sinds 1935door een streekplancommissie op voet vanartikel 45 der Woningwet werd gewerkt.De gestelde vraag werd niet alleen door deCommissie, maar ook door GedeputeerdeStaten en door de gemeentebesturen beves-tigend beantwoord. Op dat ogenblik warenreeds veel voorstudies verricht voor wat hetontwerpwerk betreft. Mejuffrouw Ir. E. F.van den Ban, sinds 18 februari 1931 secre-taresse der Vaste Commissie, had zich reedsjarenlang hiervoor veel moeite gegeven en isdaarna alle jaren door tot op het ogenblik,waarop het als streekplan officieel ter visiewerd gelegd, als ontwerpster van het planblijven fungeren. Het ontwerp en de toelich-ting zijn dus haar geesteskinderen. Van 1december 1938 af werd zij daarbij ter zijdegestaan door een sociaal-wetenschappelijkonderzoeker -- tot September 1942 Dr. J.Winsemlus -- die zich meer stelselmatig metde demografische en economische problemenvan Zuid-Kennemerland ging bezighouden.Er is dus aan het streekplan voor Zuid-Ken-nemerland binnenskamers met tussenpozen --en stagnatie in en kort na de oorlog -- on-geveer 20 jaar gewerkt. Het samenstellenvan een streekplancommissie volgens artikel 45der Woningwet had vele voeten in de aarde.Er is drie jaar over geprocedeerd en toende Commissie in het voorjaar van 1941tenslotte was samengesteld, kwam de wette-lijke grondslag daaraan te ontvallen door hetbuiten werking stellen van artikel 45 derWoningwet. Eerst twee en een half jaar later,op 4 november 1943, werd in het kader van58Flat Gmenendaal, Rotterdam Architectenbur. !r. W. van Ii/en & H A Moaskantlinoleum Krommenie (V\overal; waar de moderne mens woont en werkt!Onze afd. Tecbnische Voorlichting adviseert u gaarne overde Kromtvenie-vloereti: Linoleum / Colovinyl plastic asbest-tegels / Co/on(e cumaronharstegels.VACATUI^i:gaga^!1 GEMEENTE ROTTERDAMGemeente Nieuwer-AmstelBij de Stedebouwkundige afdeling van Gemeentewerkenkan worden geplaatst eenSTEDEBOUWKUNDIG AMBTENAARnaar gelang van ervaring en bekwaamheid in de rang vantechnisch ambtenaar of technisch ambtenaar A.Bezoldiging:technisch ambtenaar:salarisgrenzen / 5708,74 tot / 7078,83technisch ambtenaar A:salarisgrenzen / 6340,06 tot / 7687,68(6 eenj. verhogingen) te vermeerderen met huurcompen-satie. Dienstverband: nader overeen te komen.Verplaatsingskosten-vergoedingsregeling van toepassing.De gemeente is aangesloten bij het I.Z.A. Noordholland.Soil, binnen 10 dagen na verschijning van dit blad aan deDirecteur van Gemeentewerken, Kastanjelaan 1, Amstel-veen.GEMEENTE ARNHEMBij de Stedebouwkundige afdeling van de dienst van Ge-meentewerken te Arnhem kan geplaatst worden eenstedebouwkundig ontwerperVereist wordt ten minste diploma V.B.O. of gelijkwaardigeopleiding met ontwerp-ervaring.Salaris en rang, afhankelijk van opleiding en ervaringnader overeen te komen (maximum / 9.875,--).Schriftelijke sollicitaties te richten aan Burgemeester enWethouders.Bij de PROVINCIALE PLANOLOGISCHE DIENST vanGRONINGEN kan worden geplaatst een jonge academischgevormdeONDERZOEKERSalarisgrenzen / 446, / 776,-- per maand te vermeerde-ren met de thans geldende toelagen van eVo en 5,6''/o (tot eenmaximum van / 32,20 per maand). Aanstelling boven hetminimum-salaris is niet uitgesloten.Sollicitaties binnen 1 maand na het verschijnen van ditblad te richten aan de directeur van het bureau van de pro-vinciate planologische dienst, Martinikerkhof 14, Groningen.Raadpleeg onze advertentierubriekals U een aanvraag of een bestelling hebtte doen! In de kolommen van dit tijdschriftvindt U aanbiedingen van talrijke voor-aanstaande leveranciers op het gebied vande bouwvakken.rBij de dienst van Stadsontwikkeling en Weder-opbouw kurinentwee stedebouwkundigeontwerpersworden geplaatst, die zuUen worden belastmet respectievelijk:a. het ontwerren van plannen voor omvang-rijke stadsuitbreidingen;b. het detailleren van wederopbouwplannenen plannen in hoofdzaak.Benoeming geschiedt in de rang van ar-chitect (functie sub a) resp. assistent-ar-chitect (functie sub b).Salarisgrenzen:architect 1 8.C50,- tot f 10.975.-,ass. architect f 7.414,- tot f 9.322.-.In genoemde bedragen is de huurcompensatieniet begrepen.Aanstelling boven het minimum is alhanke-lijk van opleiding, leeftijd en ervaring opstedebouwkundig gebied.De regeling in zake vergoeding van reis- ofpen-sionkosten en verhuiskosten is van toepassing.Sollicitaties te richten tot burgemeester enwethouders en te adresseren aan de chef vanhet bureau Personeelvoorziening, kamer 331.stadhuis.Inzending binnen 14 dagen onder no. 226.De Gedeputeerde Staten van Limburgroepen sollicitanten op naar de betrekking van:1. bouwkundig c.q. civiel ingenieurbij het Bureau van de provinciate planologische dienst.Indienstneming zal geschieden in de rang van planoloog ofplanoloog le klas, afhankelijk van ervaring.Salarisgrenzen (bruto): van ca. / 7100,-- tot ca. / 12.450,--,exclusief huurcompensatie ad 2''/o.2. ervaren stedebouwkundigeeveneens bij voormeld Bureau.Salarisgrenzen (bruto): van ca. / 8900,-- tot ca. / 10.700,--,exclusief huurcompensatie ad 2''/o.Sollicitaties met uitvoerige inlichtingen in te dienen bij deCommissaris der Koningin binnen 14 dagen na het verschij-nen van dit blad.ACADEMIE VAN BOUWKUNSTWATERLOOPLEIN 67 AMSTERDAMOPROEPING van gegadigden voor het cursusjaar 1958-1959 voor de cursussenSHO -- Stedebouwkundig Hoger Onderricht;HBO -- Hoger Bouwkunst Onderricht;VBO -- Voortgezet Bouwkunst Onderricht;WHO -- Vooropleiding tot het VBO.Schyi]telvi\ie aanraelding tot 1 augustus 1958.Streckplan Zuid-Kenncmerlandde nieuwe organisatie voor het stedebouw-kundige werk der provincie de Streekplan-commissie voor Zuld-Kennemerland als sub-commissie van de Vaste Commissie van deProvinciale Planologische Dienst ingesteld.Voorzitter werd Ir. L. S. P. Scheffer, secre-taresse Mej. Ir. van den Ban. Op 19 januari1949, toen de voorstudies grotendeels warenverricht en het op het eigenlijke ontwerpenging aankomen, werd de Commissie op ver-zoek van enige gemeentcbesturen en over-eenkomstig haar advies uitgebreid met 3streekvertegenwoordigers.Op de grondslag van een algemenc hoofd-opzet voor het gehele plan werden eerst defacetten verkeersstructuur en natuurruimtenafgewerkt. Daarna volgden de facetten werk-gebieden en woongebieden, nadat in 1951 en1952 opnieuw een sociaal-wetenschappelijkonderzoek had plaats gehad onder toezichtvan de Commissie voor de Sociaal-Weten-schappelijke Vraagstukken van de Dienst,waarbij onder meer gebruik was gemaakt vande uitkomsten van een der enquetes onderhet industriele bedrijfsleven, ingesteld doorde Economisch-Technologische Dienst vanNoordholland met medewerking van de Kamervan Koophandel en Fabrieken voor Haarlemen omstrckcn. In 1953 kwam het streekplanin eerste ontwerp gereed.De Technische Commissie van de Dienst,versteikt met de streekvertegenwoordigers.Zuid Kennemerland en omgeving in de16c eeuwde KAAHT NOOHUHOLLANl) en VE S T FKIE S L AND , beneven. het vuorn.met allc aanuwlceuri^rlieicl ^evol^rd, naar Je CAEHTE van JOOST JANSZ B E E I. S N Y 1> E K A'.rioJieid aevoivdR H Y N I. A N D575 ? ''" ?>" ""e.> doarJ.j.a, .77Ba., gren.,59Streekplan Zuid-Kennemerlandi '?II'2uid Kennemerland en omgev'mg in 1805? I -i'J >i ,.^iL.ia?^^^;.^"i.-%'*, -J60Streckplan Zuid-Kennemerlandmaakte daarna het ontwerp gereed voor over-leg met de gemeentebesturen en vervolgensvoor behandeling in de Vaste Commissie. Dezetweede fase van de voorbereiding stondonder leiding van Mej. Mr. Ribbius Peletier,lid van Gedeputeerde Staten. Na de behan-deling in de Vaste Commissie en tenslotte doorGedeputeerde Staten ging het ontwerp 3oktober 1956 ter visie; zoals bekend werd hetplan, nadat een aantal wijzigingen had plaatsgehad ter tegemoetkoming aan de ingediendebezwaren, op 1 juli 1957 vastgesteld.Overziet men de historie van dit streekplan,dan blijkt wel, dat het grondig is voorbereid,waarbij men niet heeft geaarzeld telkenseen nieuwe start te maken, wanneer de om-standigheden, de ontwikkeling en het voort-schrijdende inzicht dat wenselijk maakten.VoorstudiesVan de onderwerpcn, waaraan bij de voor-bereiding van het streekplan bizondere aan-dacht is besteed, verdienen afzonderlijkevermelding de studie van de toekomstigeontwikkeling van het verkeer, die van de inde streek aanwezige natuurwaarden en dievan de bestaansbronnen, waarop de ontwik-keling van de streek berust.De verkecrsstudie is niet beperkt gebleventot een analyse van de bij verschillende tel-lingen beschikbaar gckomen gegevens envan het in de streek aanwezige motorrijtuigen-park. Er zijn ook door de ProvincialeWaterstaat speciale verkeerstellingen gehou-den, met name van het verkeer naar envan zee, waarbij de besturen der drie kust-gemeenten hun voile medewerking hebbengegeven. Deze studie wees uit, dat het verkeerin 1980 op de belangrijkstc wegen in destreek niet onwaarschijnlijk het 5- a 6-voudigezal kunnen bedragcn van dat in 1950. Dezeuitkorast versterkte de Streekplancommisslein haar opvatting, dat het ontwerp eenduidelijk net van grotendeels nieuw te makenwegen -- met het hoofdaccent op een nieuweverkeersweg beoosten Haarlem langs -- moestbevatten, waarbij het streven naar een ra-dicale oplossing in bepaalde gevallen alsonvermijdelijk uitgangspunt gekozen moestworden. Dat zulks geen eenvoudige opgavewas, had bij voorbaat vastgestaan. De kwets-bare natuurgebieden en het gevoelige land-schapsschoon laten hier immers maar enkeleoplossingen toe.In dit verband mag worden vermeld, dat denatuurgebieden zorgvuldig zijn ge'inventari-seerd. Er is gebruik gemaakt van een studievan wijlen Dr. Jac. P. Thijsse, speciaal ge-schreven voor dit streekplan, en van de alge-mene inventarisatie van de natuurgebieden,die de heren Meltzer en de Wit in opdrachtvan het provinciaal bestuur hadden verricht.Van meet af aan zijn de natuurgebiedenin dit deel der duinstreek beschouwd als vanzo bizondere waarde, dat daaraan in hetalgemeen niet meer mocht worden geknabbelddan reeds was geschied.Wat tenslotte de studie van de bestaans-bronnen der streek aangaat, daarbij is onder-scheid gemaakt tussen de betekenis van destreek als woongebied (forensenwezen) en alswerkgebied (stuwend bedrijfsleven). ledervan deze economische groeikrachten is inzijn ontwikkeling bestudeerd voor de periodentussen 1937 en 1947 enerzijds en in de toe-komst tot 1980 andererzijds. Wat de verken-ning van de toekomstige ontwikkeling betreft,is afgezien van het stellen van alternatieven,omdat zulks wenselijk noch nodig leek. Deaantrekkingskracht van Zuid-Kennemerlandvoor bevolking en bedrijvigheid van eldersis immers zo groot, dat de streek zich onbe-perkt verder zou ontwikkelen en daardoorhaar aantrekkelijkheid zou dreigen te ver-liezen, tenzij door een weloverwogen stede-bouwkundig plan verschillende mogelijkhe-den tot behoud van evenwicht bij het in achtncmen een redelijke ruimtelijke zelfbeheersingzouden worden gewaarborgd. De keuze uitdie mogelijkheden en de temporisering vande ontwikkeling zouden toch aan de streek-bevolking, in casu aan de gemeentebesturen,worden overgelaten. De als uitgangspunt voorhet ontwerp opgestelde raming van de toekom-stige stuwende mannelijke beroepsbevolkingis dan ook te beschouwen als de reken-kundige benadering van een mogelijkheid,waarvan de uitkomst kan worden geachtovereen te stemmen met die van de benade-ring van andere mogelijkheden.Aan de economische raming was gekoppeldeen diepgaande demografische analyse, welkezich zelfs heeft uitgestrekt tot een studievan de huwelijksvruchtbaarheid der streek-bevolking en van de migratie. Daarbij heefthet sociaal-economisch onderzoek van degemeente Haarlem, dat de Heer Ir. F. Otte-vangers in de oorlogsjaren verrichtte voor deHaarlemse Dienst van de Openbare Werken,nuttig effect gesorteerd.De demografische analyse van geheel Zuid-Kennemerland heeft het mogelijk gemaaktuit de voor 1980 geraamde mannelijke be-roepsbevolking af te leiden het toekomstiginwonertal der streek, de toekomstige wo-ningbehoefte en de in 1980 benodigde opper-vlakte terrein, speciaal in te richten voorvormen van actieve en passieve recreatie.Door deze studies waren de voornaamstekwantitatieve gegevens beschikbaar gekomen,welke nodig waren om op de grondslag vande bestaande structuur de toekomstige struc-tuur der streek te kunnen ontwerpen.HoofdopzetDe streek vertoont van nature een duidelijkegeleding in stroken evenwijdig aan de kust.Het streekplan sluit daar volkomen op aan.Van west naar oost zijn de volgende zoneste onderscheiden:a. de recreatiestrook van het strand, dienendevoor een uitgebreid en steeds nog groeiendachterland, en ontsloten door de Boule-vard van Zandvoort naar Bloemendaalaan Zee met een in Zandvoort geconcen-treerde outillage, en door een nieuw tescheppen IJmuiden aan Zee;b. het aaneengesloten natuur- en waterwin-gebied van de Zuid-Kennemer duinen, dateen ver boven de streek ultgaand belangvertegenwoordigt en slechts door een zeerbeperkt aantal verkeersbanen wordt ge-kruist; in verband daarmede is het enige61Streekplan Zuid-KennemerlandS1REEKPLAN VOOR ^ZUID-KENNEMERLANDSCHAAL 1 : 100.000VERKLARtNGGRENS VAN HET STREEKPLAN"?** VOOR ZUID-KENNEMEW-ANOORENS VSVN HET STREEKPLANVOOR DE UMOND-NOORDGRENZEN VAN OEMEENTENt^fiCMSi^K8CVERWWKX,'-// ASSENDELFTGrens streekplan en gemeentelijke indelinggrote dwarselement in de streek, het deelvan de stad aan de IJmond op de zui-delijke oever van het Noordzeekanaal, inzijn toekomstige ontwikkeling afgeronden dus beperkt gedacht, terwiji ook aande uitbreiding van Zandvoort en van devillawijken op de oostelijke duinrandgrenzen zijn gesteld;/'' , "^JOEMENOAAL i1((*, i''-"^,__^./HEEMSTEUE ^'}\ /i'Vt;tfHAARLEMMEfiLfeDEitIiti}??HAARtEMMERNSER''-??''n*de bebouwingsstrook tussen de duinvoetin het westen en de Liede en Ringvaartvan de Haarlemmermeer in het oosten,waarvan de bestaande geleding behoudenkan worden:in de lengterichtlng door het zoveel moge-lijk onbebouwd laten van de strookmoerasveen tussen de oude westelijke stads-a}b. 1rand en de vroeger los gelegen villawij-ken tegen en op de duinrand;in de dwarsrichting door conservering vanniet meer aan verkaveling op te offerenbuitenplaatsen, bollenvelden e.a. waarde-volle open ruimten;deze bebouwingszone krijgt mede struc-tuur, doordat de spoorbanen het Spaarne62Kantoor: DORDRECHT, KROMHOUT 95, TEL. 6941 (4 Ignen)Bijkantoor: Den Haag, Fr. Maelsonstraat 45, Tel. 553844^c^ fA;Bij de Dienst der Zuiderzeewerken ter stand-plaats Den Haag kan worden geplaatst een:ERVAREN SOCIOGRAAFvoor het sociaal wetenschappelijk onderzoek t.b.v. de vorm-geving van de IJsselmeerpolders. Tewerkstelling geschiedt,al naar gelang van ervaring en capaciteiten, in de rangvan sociograaf of sociograaf le klasse; salarisgrenzen van/ 589,-- tot / 1039,-- per maand. Bevordering tot een ho-gere rang is t.z.t. niet uitgesloten. Schriftelijke sollicitatiesmet volledige gegevens zo spoedig mogelijk aan het bureauPersoneelsvoorziening van de Gentrale Personeelsdienst,Prins Mauritslaan 1, Den Haag, onder vermelding van. nr. 473/7852 (in linker bovenhoek env. en brief).20.000 WONINGENworden er jaarlijks in Nederland gebouwd,waarvan de zolder in het geheel niet ofslechts met moeite benut kan worden we-gens het ontbreken van een gemakkelijketoegang naar de zolderruimte.De ideale opiossing vormt een:MONARCI- TI^AP>automatisch inschuifbaarof opvouwbaar!W. MEYERINK DENEKAMPTelefoon 362 Giro 344692r(f-^^Pc.WATERBORC*rEB?TE HUURTE KOOPWATERBORG'SDEKKLEDENFABRIEK EN VERHUURDERIJ N.V.Oude Schans 79-81 AMSTERDAM Telef. 43067-43164Stalen enMipolamN.V. ALTA -- Binckhorstlaan 301Telefoon: 720083* (na 7 uur 720472).RAMENDEURENFRONTEN's-GRAVENHAGE^^BALKON-HEKKENFA. V. D. KNAAP - MONSTERfabr. Poeldijkseweg 1 A . Tel. 3563-pt/49# alie voorlfomende modellen? spoedige levering concurrerende prijienAan H.H. Bestuurders van WoningbouwveremgingenlHier is de vondst waarop TJw huurders hebben gewacht:de HENCLAFIEL wasdroogmolenDit zijn de voordelen:? Dit apparaat, dat maar een beperkte ruimte in de achtertui-nen behoeft in te nemen, bevat meer dan 40 meter aan was-lijnen;? Het komt reeds bij een geringe windsterkte in draaiende>beweging, zodat de was in korte tijd droog wordt. Met eeneenvoudige handbeweging kan de molen hoger of lagerworden gesteld;? Desgewenst kan een hoes worden bijgeleverd, die de wastegen de regen beschermt. Deze hoes (middellijn 4 meter) kantevens dienst doen als zonnescherm;? Het apparaat vergt geen onderhoud, het is van prima zwaarmateriaal vervaardigd;en ten slotte is er nog dit grote voordeel:? niet langer zult U de slordige aanblik hebben van op allerleiwillekeurige plaatsen gespannen lijnen met wasgoed, dochnu een uniforme, correcte opiossing, die het aanzien van Uwbouwbloklien zeer ten goede zal komen.Prijs slechts / 85,75(bij grotere aantallen belangrijk lager)Vraagt vrijblijvend inlichtingen aan de fabrikant:Firma H. P. v.d. KNAAP. MONSTER (Z.H.]Poeldijkseweg la Telefoon K 1749--3563Schewii V.V. voor isolatie is belangrijk,Schewil V.V.Schewii V.V.Schewil V.V.Schewii V.V.is voor iedere isolatie geschikt,stelde nog nooit teleur,heeft geen reizigers,garandeert U alles,Schewil V.V. heeft een goede naam te verliezen.De Heren Willemse sr. en jr., die dit miljoenenbedrijf op-bouwden uit het niet, staan met dit grote bedrijf geheel naasten achter U. Onze prijzen zijn zeer laag voor dit prima mate-riaal. Aan afbraak-prijzen kunnen wij niet meedoen. Onsprospectus, met uitgebreide gegevens en rapporten, wijst Ude weg in het doolhof van isolatie.Vraag dit aan bij SCHEWIL V.V. Etteil (N.-Bf.)Telefoon 01608-572Streekplan Zuid-Kennemerlandafb. 2. Huidige toestand63Streekplan Zuid-Kennemerlanden het nieuwe net van hoofdwegen --zoveel mogelijk gebundeld -- bij wijze vanskelet haar vorm bepalen;de voornaamste speciaal voor bedrijvig-heid in te richten terreinen zijn in dazebebouwingszone opgenomen langs de oost-rand;d. het polderland, dat Zuid-Kennemerlandscheidt van de agglomeratie Amsterdamen dat economlsch wegens zijn waardevoor de agrarische produktie en stede-bouwkundig als open ruimte van groteschaal alsmede vanwege zijn functie alsbuffergemeente voor structuurwijzigingware te behoeden.Op welke wijze deze hoofdopzet is uitgewerkt,moge blijken uit het volgende.Algemene beschrijvingHet streekplangebied omvat:1. het eigenlijke Zuid-Kennemerland: de om-geving van Haarlem;2. het zuidelijke deel van het IJmond-gebied;3. het nabije -- oostelijke -- achterland vanvoorgenoemde streek en voornoemdstreekgedeelte.De delen 1 en 2 vertonen nauwe samenhangals aaneensluitende delen van het kustgebied,dat zich ook naar noord en zuid verdervoortzet, en waarin Haarlem en de IJmondpolen van bevolkingsconcentratie zuUen blij-ven vormen. Het nabije achterland valt daar-van duidelijk te onderscheiden als een ge-bied, waar die concentratie niet zal optreden.De begrenzing van het streekplangebied isdoor praktische overwegingen bepaald. Nadatin het streekplan voor de IJmond-noord debelangrljkste mogelijkheden voor de ontwik-keling van de agglomeratie aan de IJmondwaren vastgelegd, was het nodig kort daarnaen in aansluiting daarbij de aanvullende mo-gelijkheden tot ontwikkeling van het zuide-lijke deel dier agglomeratie vast te leggen.Dit kon niet worden bezien los van de ont-wikkeling van de nabije bevolkingsconcentra-tie in en rondom Haarlem. Een deel vanhet nabije achterland moest daarbij medeworden opgenomen in verband met de bepa-ling van de oostelijke begrenzing dier con-centratie en de voor het geheel van belangzijnde verkeerselementen.De grenzen van het streekplan zijn over-wegend door in het terrein duidelijk zichtbareelementen bepaald: de Noordzee, het Noord-zeekanaal, het zijkanaal C van dit kanaal, deringdijk van de Inlaagpolder, de ringvaartvan de Haarlemmermeer en enige tochtenin die meer; de zuidgrens, welke ook die istussen de provincies Noord- en Zuid-Holland,is langs de zuidrand van Bennebroek vrijduidelijk in het terrein waarneembaar.Aldus zijn vijf gemeenten: Bennebroek, Bloe-mendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoortgeheel, drie gemeenten: Haarlemmerliede enSpaarnwoude, Haarlemmermeer en Velsenvoor een deel in het streekplan begrepen. Debestaande gemeentelijke indeling is in afbeel-ding 1 weergegeven. Het plan beslaat eenoppervlakte van ca. 178 km^, de bevolkings-dichtheid binnen deze grenzen is gemiddeldruim 1600 inwoners per km^, (voor Neder-land bedraagt deze ca. 330, voor Noord-hoUand bijna 700 inwoners per km^).Het eigenlijke Zuid-Kennemerland omvatthans de agglomeratie Haarlem en enigedaarom been maar nog los van die agglome-ratie gelegen plaatsen, die mede daardoornog een vrij grote mate van zelfstandigheidhebben en voor een deel behouden kunnen:Zandvoort, Spaarndam en Vogelenzang, be-nevens in het achterland: de Liede, Vijfhuizenen Cruquiusbuurt. In de agglomeratie zelvezijn, of zuUen binnenkort worden, opgenomende volgende plaatsen en buurten: Santpoort-dorp, Santpoort-Station, Bloemendaal, Over-veen en het Ramplaankwartier, Aerdenhout-Bentveld, Heemstede, de Glip en Bennebroek.Tot het zuidelijke deel van de agglomeratieIJmond behoren IJmuiden, het villaparkVelserbeek, het dorp Velsen en de buurtschapDriehuis. Zeer smal, te smal, is reeds descheidingsstrook tussen Zuid-Kennemerlanden IJmond-Zuid. Het is deze losse groeperingvan bebouwingskernen, gescheiden en ver-bonden door smalle onbebouwde stroken.die mede karakteristiek is voor het streek-plangebied. De huidige toestand van datgebied geeft afbeelding 2. Het streekplan be-oogt, deze uiterlijke verschijningsvorm zoveelmogelijk te handhaven.Zuid-Kennemerland was, tot voor kort, denoordwestelijke hoeksteen van de RandstadHolland. De verbindingen met de anderedelen van die randstad waren daarom gericht:de voornaamste naar het oosten, loodrechtop de kust, en daarnaast naar het zuiden, even-wijdig aan de kust. Naarmate de IJmond zichals nieuwe, meer noordelijke pool in de rand-stad ontwikkelt, komen daar krachtiger ver-bindingen bij in noordelijke richting, wederomevenwijdig aan de kust. Ook deze structuur,die aansluit bij de geologische en historische,heeft zijn stempel op het streekplan gedrukt.Het toekomstige verband tussen het streek-plangebied en zijn. omgeving is in afbeelding 3in grote trekken weergegeven. Afbeelding 4geeft het streekplan weer.BebouwingEen der voornaamste uitgangspunten bij hetontwerpen van het streekplan is geweesthet streven tot het zoveel mogelijk vrijwarenvan de nog aanwezige deels grote en fraaienatuurruimten en landschappelijke ruimtenvan ander gebruik, in de eerste plaats vandichte bebouwing: het handhaven van hetkarakter van het gebied. De rol, die datgebied in groter verband als ontspannings-,waterwinnlngs-, werk- en woongebied vervult,maakte dit nodig, de omstandigheden in hetgebied en in groter verband maakten ditmogelijk. Nieuwe bebouwing is daarom over-wegend ontworpen in oostelijke richting,doch zulks weer zodanig, dat daardoor zoweinig mogelijk fraaie delen van het polder-land zuUen worden in beslag genomen. El-ders is nieuwe bebouwing zoveel mogelijkbeperkt. Dit komt neer op een verbredingvan het wel zeer langgerekte bebouwings-gebied van Zuid-Kennemerland: een verbre-ding die voor het efficient functioneren deragglomeratie zeer gewenst is, omdat zij haarmeer compactheid geeft, zonder nochtans aan64Streekplan Zuid-KennemerlandSTREEKPLAN VOOR ZUtD-KENNEMERLANDr\?.Si.:-afb. 3.kaartHoofdopzet streekplan en overzichts- haar noord-zuid gerichte structuur bepaaldeafbreuk te doen. In de aanwijzing van ecnmet de gehele ontwikkeling aan de IJmondbestaat. De reeds bestaande occupatie langsstadsgebied onder Schalkwijk, ten zuidoosten de zuidelijke oever van het Noordzeekanaal,van en nabij de kern van Haarlem, dat de de landschappelijke en natuurwaarden in hetvorm zal aannemen van een stedelijk woon- duingebied, die hoger zijn naarmate men hiergcbied voor zeker 40.000 menscn, en in de verder van de kust verwijderd is, en hetaanwijzing van een aaneengesloten werkgebied verlangen afstand te bewaren tussen de be-in de Waarderpolder ten noordoosten van en bouwingen resp. in Zuid-Kennemerland ennabij de kern van Haarlem -- en nog dichter aan de IJmond noopten er toe, hier de eigen-bij het bestaande Haarlem-Noord -- is dit aardige structuur van een bebouwingselementtot uitdrukking gekomen.De mogelijkheid tot ontwikkeling, welkevoor het tweede geheel stedelijke gebied bin-nen het streekplan: IJmuiden, is aangewezenen wat woonbebouwing, en wat het daarbijaansluitende werkgebied betreft stemt over-een met de behoefte, die daaraan in verbandloodrecht op de kust aan te houden en zelfsverder voort te zetten. De mogelijkheid vanbetere aansluiting bij het strand en van enigeontwikkeling als badplaats voor Velsen-Zuidwordt hierdoor verkregen.Zandvoort, ingeklemd als dit reeds ligt tussende waterwinningsgebieden van de Amster-65Streekplan Zuid-KennemerlandSTREEKPLAN VOOR ZUID-KENNEMERLANDBESTEMMirjGSPLANat.< T: ?,.',- r v"^? i -.j ^jfuv^'-l^S.P^LAP}\Cd/^. -#66Strcckplan Zuid-Kc rlandSTREEKPLAN VOOR ZUID-KENNEMERLAND '?ENAANORENZENDE SEBiEDENscHAAL1;aooflooe^ eeSTAAND HOOFOVERKEERSWEOENNETafb. 5. Bestaand hoojdverkeerswcgennct/damse Waterleiding en het autocircuit, zal zichnog voldoende kunnen ontplooien.Een aanmerkelijke uitbreiding van dezeplaats oostwaarts, in de duinen, is niet nodig,indien vestiging van migranten van elderste Zandvoort binnen redelijke grenzen blijft.Meer of minder beperkt zijn ten slotte demogelijkheden tot uitbreiding van de v66r-stedelijke nederzettingen op de binnenste duin-regel, aan de duinvoet en op de oude strand-wallen. Niettemin zullen daardoor de dorpenBennebroek en Vogelenzang, thans nog vooreen goed deel agrarisch, t.z.t. hetzelfde ka-rakter van voorstedelijk gebied gaan ver-tonen als die nederzettingen, die thans reedsin de agglomeratie zijn opgenomen: een weg,waarop de buurtschap de Glip hen reeds isvoorgegaan.De mogelijkheden voor ontwikkeling vande kleine bestaande kerntjes in het achterlandzijn relatief zeer bescheiden.Het streekplan kent twee bestemmingen voorde bebouwingsgebieden: een normale voorsteden, dorpen enz. en een ruime. In beide67Streekplan Zuid-KennemerlandSTREEKPLAN VOOR ZUID-KENNEMERLANOENAANGRENZENDE 6EBIEDENSCHAAL 1:200.000 ' ,----iHOOFDVERKeeRSWEQEN BESTAANOEN ONTWORPENSPOORWEBEN BESTAAHO EN ONTWD?PN!!?; VELSER TUNNELS,WE6 EN SPOOfiWCo^^ KSiTAANDE8EeoUWINe,W?OEN,WArEPef4 OIZONTWORPeN BEBOUWINS{?31 ONTWORPEN iHDUSTRIETERREINTOEKOMST16 HCOFDVERKEERSWEGENNET%^. 'W n^ ^jy g_ Toekomstig hoofdverkeerswegertnetbehoren recreatievoorzieningen e.d. nabij dewoning; in de eerste bovendien allerlei anderedaar passende voorzieningen, in de tweededaarenboven slechts passende bizondere be-bouwingen. Voor de gemeentelijke plannenbinnen de eerstbedoelde bestemming geldt deaanwijzing, dat de dichtheid van bebouwingzo hoog zal zijn als in verband njet toe-komstige eisen van bewoning en met het oogop ter plaatse aanwezige bebouwing enkarakter van het terrein verantwoord is.Binnen de tweede bestemming geldt de aan-wijzing, dat de dichtheid zo beperkt zal zijnals in verband met aanwezige bebouwingen het karakter van het terrein gewenst is.Nijverheidsbedrijf is slechts bij afwijkingen in beperkte mate binnen eerstbedoeldebestemming toegelaten. Tezamen met de ver-spreide bebouwing zou de voor bebouwingaangewezen oppervlakte aan ruim 100.000woningen plaats kunnen bieden tegen ca.68.200 op 1 januari 1955, en wel ca. 32.000op nieuw terrein -- zulks uitgaande vande veronderstelling, dat de reeds bebouwde68Streekplan Zuid-Kennemerlandgebieden tezamen eenzelfde aantal woningenals thans zullen kunnen blijven bevatten.Bij een gemiddelde woningbezetting van 3.35 a3.38 inwoners per woning zouden, met in-begrip van de vrij grote gestichtsbevolking,in 1980 ca. 355.000 mensen in de streekkunnen wonen. De gemiddelde bevolkings-dichtheid zou dan ca. 2000 inwoners perkm^ bedragen.IndustrieSpeciale werkgebieden voor Industrie, handelen ander bedrijf zijn er slechts enkele. Behalvede reeds genoemde nabij de geheel stedelijkekernen is er nog slechts een bij Spaarndamaangewezen; voorts zijn er twee voor be-staande openbare bedrijven in het plan te vin-den. Ten slotte zijn voor opslagbedrijven,voor welke geen kostbaar industrieterreinnodig is en een afgclegen ligging mogelijk engewenst is, twee kleine terreinen in het ach-terland aangewezen. Daardoor biedt hetstreekplan geen voorziening ten aanzien vaneen zeer omstreden zaak: de mogelijke stich-ting van een zgn. ,,tweede basisindustrie"aan de zuidelijke IJmond, goed bereikbaarvoor zeeschepen en op de draagkrachtigeduingrond. Het rescrveren van de gelcgenheidvoor een dergclijkc vestiging ware wel moge-lijk gewcest, maar is welbewust verworpenmede op grond van unaniem verzet uit degehele streek. De overwegingen, welke hier-toe leidden, waren de volgende: de onher-roepelijkc aantasting van duingebied door dievestiging zelf en haar gevolgen in de vormvan verkeerswegen en meer woonbebouwing;de daardoor dreigende versmelting van destedelijke gebieden van de IJmond en Haar-lem tot een geheel; het dreigend verlies vanhet eigen karakter van het streekplangebieden van overgang naar een overwegend zwaar-industrieel klimaat; de vrees voor planologi-sche overbevolking juist in dit reeds dichtbezette deel van de randstad; de afsnijdingvan IJmuiden van zee en verlies van demogelijkheid tot verruiming van de ,,eigen"en bij IJmuiden passende werkgelegenheidAD IV TOEKOMSTIGE STEDEBOUWKUNDIGE ONTWIKKELING VAN DE STREEKD VERKEERc SCHEMATISCH AANGEGEVEN WEGENNET DER STREEKVROEGERE TOESTANDTEGENWOORDIGE TOESTANDTOEKOMSTIGE TOESTAND METSNELVERKEERSWEO BEWESTEN HAARLEM OM SNELVERKEERSWEO BEOOSTEN HAARLEM OM/IIZUIVER DOOROAAND LANGEAFSTANDVERKEERSEMI- ,, , VERKEERNIET ,, VERKEERPLAATSELIJK VERKFER (VERKEERSBARRIERE)o.w. die van het Staatsvissershavenbedrijf;ten slotte: het ontbreken van aanwijsbarenoodzaak van een dergelijke vestiging op dezeplaats en van argumenten, waarom daarvoorniet elders in Nederland plaats zou kunnenworden gevonden.De totale oppervlakte netto nieuw industrie-terrein enz. zal volgens het streekplan ver-moedelijk toenemen; van de bestaande, grootafb. 7. Schematisch aangegeven wegennet69Strcckplan Zuid-Kcnnemerlandca. 97 ha, met ca. 74 ha tot 171 ha; brutowordt dit in totaal ca. 367 ha tegen thansca. 132 ha. Er ligt In deze oppervlakte eenruime reserve voor havens, wegen, beplan-tingen en onvoorziene ruimtelijke elsen. Methet oog op een verdere toekomst zal men dezereserve niet zonder klemmende redenen enin het bizonder niet ontijdig dienen te gebrui-ken: de mogelijkheden tot latere uitbreidingzijn bepaaldelijk nog geringer wat werkge-bieden dan wat woongebieden betreft.Agrarisch bedrijfAls agrarische werkgebieden zijn in het wes-telijk deel der streek slechts een aantal smallestroken aangewezen, waarvan in het bizonderdie, welke thans voor de intensieve teeltenvan bollen en groenten in gebruik zijn of zichdaar nog voor lenen. In het oostelijk deelvan het streekplangebied alleen zal nogsprake zijn van grote aaneengesloten agrarischewerkgebieden, zij het ook doorsneden doorverkeerselementen. Ook hier zijn de meestwaardevoUe agrarische gronden, waarvan eendeel zich leent voor intensivering van teelten,zoveel mogelijk gespaard. Het streekplan kentvoor de blijvende agrarische gronden slechtseen bestemming. Voor de inrichting van uit-breidingsplannen geldt binnen die bestem-ming o.m. de aanwijzing, dat van meer dangemeentelijk belang zijnde landschappelijkewaarden in acht genomen moeten worden.RccreatieVoor doeleinden van rccreatie is in de eersteplaats het overgrote deel van het nog zeerruime duingebied -- en het daarbij aanslui-tende strand -- aangewezen. Slechts enkelekleine duingebieden, door ontworpen wegenvan de grote complexen af te scheiden, envoorts minder fraaie duinen bij IJmuiden enZandvoort, zijn voor bebouwing e.d. bestemd.Behalve voor de rccreatie zuUen de duinenvolgens het plan ook dienen voor zeewering,drinkwatervoorzlening en natuurbehoud, enzulks in verschillende mate; voorts is eenonderscheiding gemaakt naar intensief enextensief gebruik voor recreatiedoeleinden. Be-bouwing in de duinen is uitsluitend voor degenoemde doeleinden en daardoor in beperktemate toegelaten. Een nadere indeling bij ge-meentelijke plannen van het duingebied voorde zeer uiteenlopende vormen van rccreatie:vakantie- en weekeindverblijf, dagverblijf ennog veel meer, zal nog veel hoofdbrekenskosten, gezien de grote en stijgende behoeftenter zake. Zolang daarvoor geen in onderde-len uitgewerkte gemeentelijke plannen gelden,is voor het oprichten van gebouwen in hetduingebied instemming van GedeputeerdeStaten voorgeschreven.In een bestemming zijn samengevat de be-langrijke bestaande bossen en buitenplaatsenin de streek en vela andere terreinen, diedeels reeds in gebruik zijn, deels benodigdzullen zijn voor de ontspanning buiten dewoonwijk. De bedoelde terreinen vormenstroken en gordels langs de duinvoet, langsook voor de rccreatie belangrijke wateren enlangs en tussen bestaande en ontworpenbebouwingen. Bij gemeentelijk plan kunnenzij worden aangewezen voor bossen, parken,sportterreinen, volkstuinen, begraafplaatsenen enkele andere in dit verband passende doel-einden. Behalve deze bestemmingen overwe-gend voor doeleinden van openbaar nutkunnen deze gronden bij gemeentelijk planook worden bestemd voor buitenplaats envoor bizondere bebouwing. Bij het laatsteis gedacht aan inrichtingen ten behoeve vande volksgezondheid, voor culturele doelein-den enz. Voor de gemeentelijke plannen vooral deze terreinen geldt de aanwijzing, dat bijhet al of niet toelaten van bebouwing en debepaling van omvang en aard der bebouwingrekening zal worden gehouden met van meerdan gemeentelijk belang zijnde natuurweten-schappelijke en landschappelijke waarden.Voorts zijn in het plan enige kleine terreinenbestemd tot natuurmonument en zijn banenvoor recreatieverkeer voor voetgangers, fiet-sers en ruiters door de gehele streek aan-gegeven, voor een deel door het duingebied.Andere doorsnijdingen midden door te be-houden duingebied zijn in het plan vermeden.VerkeerTer zake van verkeer te water houdt hetplan, behalve met instandhouding van be-staande vaarwegen, rekening met een nietonbelangrijke verbreding van het Noordzee-kanaal naar de zuidzijde en over een beperktelengte. Deze verbreding bleek, alhoewel zijwel bezwaren ontmoet, veel minder bezwaar-lijk dan een eventuele noordwaartse overdit kanaalgedeelte.Wat het spoorwegverkeer betreft reserveerthet plan slechts ruimte voor doortrekkingvan de spoorlijn naar het Staatsvissershaven-bedrijf, door middel van een aftakking, langsde ontworpen industrieterreinen onderIJmuiden, naar het strand. Dit biedt de mo-gelijkheld van een tweede ontsluiting vanhet strand in de provincie Noordhollandvoor personenverkeer per spoor.Veel ingrijpender dan de voorzieningen voorverkeer te water en per spoor zijn de inhet streekplan ontworpen voorzieningen voorhet verkeer langs de weg. Niet alleen blijventhans bestaande voorzieningen ver achterbij reeds bestaande behoeften, maar van dezebehoeften moet verwacht worden, dat zijbinnen zeer afzienbare tijd nog aanmerkelijkgroter zullen worden. In 1980 mag immersin het algemeen b.v. een veelvoud van hethuidige autoverkeer verwacht worden. Voorhet onderhavige gebied zal in het bizonderook het doorgaandc verkeer meer dan even-rcdig tocnemen als gevolg van de ontwik-keling aan de IJmond-Noord, het gercedkomen van dc Velsertunnel en de daardoorgeboden betere ontsluiting van noordelijkNoordholland in het algemeen.Van de ontworpen hoofdverkeerswegen iseen noord-zuid gerichte weg voor overwegenddoorgaand snelverkeer van de Velser weg-tunnel beoosten de streek langs in de rich-ting Sassenheim de voornaamste. Deze wegis tevens bedoeld als verbinding van dc reedsbestaande hoofdverkeerswegen van Haarlemuit in oostelijke richtingen met de Velser tun-nel en in de richting Sassenheim en onder-ling. Voor het regionale verkeer is de be-70Streekplan Zuid-KennemerlandRuimtelijke aspecten streekplanZuid-Kennemerlandtekcnis van deze weg gering en meer njgatiefdan positief: hij zal bestaande reglonale we-gen van doorgaand verkeer ont'usten. Voorhet regionale verkeer zelf is, mede omdatbovenbed'" eide weg niet zeer spoedig geheelverwezenlijkt zal worden, een tweede noord-zuid gerichte weg ontworp'jn, waarvan delenal uitgevoerd en in uitvoering zijn. Dezeweg zal door de agglomeratie Haarlem, enwel dicht aan de westzijde langs de stads-bebouwing van Haarlem voeren. Het karaktervan de eerstbedoelde weg zal zijn dat vaneen ,,autosnelweg", van laatstbedoelde weg,behoudens wat de noordelijke en zuidelijkegedeelten betreft, dat van een tweebaanswegmet verscheidene gelijkvloerse kruispunten enaansluitingspunten en slechts een enkel krui-singsvrij knooppunt. Deze weg zal aan dezuidgrens der provincie aansluiting geven opde bestaande rijksweg door de BoUenstreeken op de provinciale weg 1 van Zuid-HoUandin de richting Noordwijkerhout. Mede tervermijding van een versnijding in de lengte-richting van de smalle en fraaie stroken,waaruit het landschap daar bestaat, is hetzuidelijke deel van deze weg ontworpen langsde spoorbaan Haarlem-Leiden. De bestaanderijksweg door de bollenstreek zal door devoornoemde wegen in aanzienlijke mate wor-den ontlast. Een weg langs de oostrand vande toekomstige stad Haarlem is ten slotteontworpen ten einde die stad een betere ver-binding in zuidwaartse richting te gevendan de oostelijke weg voor doorgaand ver-keer, als gevolg van zijn vrij grote afstandtot de stad, zal bieden. Hij zal in de Haar-lemmermeer op deze weg aansluiten.Behalve de voorgenoemde wegen, welke zul-len dlenen voor het verkeer evenwijdig aande kust, zijn ook cost-west gerichte wegennodig, mede voor verkeer van het achter-land naar de kust. Als zodanig zijn inhet plan wegen opgenomen goeddeels langsde noord- en zuidrand van IJmuiden,een weg in het verlengde van de Bloemen-daalse Zeeweg en een weg aanslultendebij het westelijke gedeelte van de Zand-voortse Laan, goeddeels benoorden Aer-denhout om en bezuiden de Haarlemmerhoutlangs voerende naar de Schipholweg. De beidelaatste wegen zuUen, in verband met delanggerekte vorm van de agglomeratie Haar-lem, als onvermijdelijke traversen door dieagglomeratie moeten worden beschouwd. Hetverkeer naar zee -- resp. onder Bloemen-daal en Zandvoort -- is vooral in de zomer-maanden en in het bizonder op ,,topdagen"zo omvangrijk, dat het niet overal door reedsbestaande wegvakken zal kunnen wordenverwerkt. In het bizonder dat naar Zand-voort zal zeer vermoedelijk v66r 1980 op,,topdagen" 40.000 auto's per etmaal bereiken(in 1956 werd eenmaal een dagverkeer vanruim 16.000 auto's op de Zandvoortse laangeteld). Van deze beide wegen zal de laatst-genoemde verreweg de belangrijkste zijn.In stede van over te gaan tot het ontwerpenvan meerdere oost-west gerichte wegen doorde agglomeratie ora dit verkeer op te van-gen, geeft het streekplan er de voorkeuraan, het grootste deel van dit verkeer af tewikkelen op een hoofdtraverse, die naar be-hoefte geheel kruisingsvrij kan worden aan-gelegd en bovendien goede aansluitingen opde wegen in de agglomeratie Haarlem kankrijgen.Tezamen met enkele andere projecten voornieuwe of te vervangen wegen en wegvak-ken geeft het wegenplan dus een stramienvan in beginsel rechthoekig op elkaar staandcwegen -- naar noord en zuid samenvloeiend,naar het oosten uitwaaierend. De afbeeldin-gen 5, 6 en 7 geven achtereenvolgens eenschematisch beeld van het wegennet, zijn ont-wikkeling en daarvoor overwogen oplossin-gen en beelden van het bestaande en het toe-komstige hoofdwegennet met inbegrip van deomgeving.Overige voorschriftenBehalve de in het voorgaande behandeldebestemmingen geeft het streekplan nog aan-wijzingen ter zaken van belangen der drink-watervoorziening, ingevolge welke bepaal-delijk omschreven werken slechts met instem-ming van Gedeputeerde Staten mogen wor-den uitgevoerd, benevens regelingen inzakeeen hoogspanningslijn, de zeewering, peil-beheersing, openbaar nutsbedrijf, landsverde-diging, ontgronding en storten van afval-stoffen. Op bestaande bebouwde kommen zijnverscheidene voorschriften niet van toepas-sing. De voorschriften houden voorts algemenemogelijkheden tot afwijking in, overgangs-bepalingen en een procedure betreffende devoor bepaalde werken vereiste instemming vanGedeputeerde Staten.De ruimtelijke aspecten van het streekplan Zuid-Kennemerland.Al bijna een eeuw lang bevindt Nederlandzich in een onstuimige ontwikkeling. Terwijlde kaart van Nederland tussen 1650 en 1850(althans wat de omvang der steden betreft)nagenoeg ongewijzigd bleef, moet zij momen-teel om de 10 jaar grondig worden her-zien. De eenparig versnelde beweging vandeze ontwikkeling heeft in de ogen vande huidige generatie zo zeer het karaktergekregen van een natuurlijk en noodzakelijkgebeuren, dat voor haar een wereld zonderdeze expansieve drang bijna ondenkbaar isgeworden.Dat op deze ,,Sturm und Drang" een ,,vol-wassen zijn" zal volgen, wordt nog maarwelnig naar zijn positieve kant gewaardeerd.Ir. ]. A. KuiperDaarvoor wegen enerzijds de bestuurlijke pro-blemen die met dit ,,volwasser. worden"verbonden zijn, te zwaar en schijnt anderer-zijds de leus van de exp',-- e nog te opper-machtig. Wanneer echt ? eenmaal de huidigeovergangsperiode van loral haastige enslordige groei achter d cig is, zal de tijdaanbreken voor de to.i.-olidatie en de har-71Ruimtelijke aspccten streekplanZuid-KennemerUndmonisering. Zoals de eeuwen van rust na1650 tevens de tijd waren van de stichtingvan de vele buitenplaatsen en daardoor vande humanisering van het landschap, zozullen de bestuurders dan opnieuw stad enland op schone en doelmatige wijze moetenaanpassen aan de behoeften van het nieuwetijdperk, dat wij blijkbaar bezig zijn binnente treden.Als men dus de ogen niet wil sluiten voorde noodzakelijkheid van dit volgroeld takenen voor de nieuwe daaruit voortvloeiendetaken van onze stedelijke agglomeraties, zaimen met meet dan gewone belangstellingkennis nemen van het onlangs vastgesteldestreekplan Zuid-Kennemerland. Wie Immersde strook rondom Haarlem ook maar enigs-zins kent, begrijpt dat dit plan voor watde ruimtelijke ontwikkeling betreft in principeeen voltooiingsplan meet betekenen, datslechts een beperkte latere expansie toelaat.Alleen al om dit streven naar een optimaleafronding van de huidige ontwikkelingmoet de totstandkoming van dit streekplanmet vreugde worden begroet.Het streekplan, zoals het na zijn lange wor-dingsgeschiedenis voor ons ligt, maakt eenzeer verzorgde indruk. Een nota van toe-lichting geeft in 93 bladzijden een bondigekarakteristiek van de streek, een analysevan de problemen en een motivering van dedaarvoor in het plan geboden oplossingen,terwijl een en ander in een achttal kaart-bijlagen nader wordt toegelicht. De toe-lichting beziet allereerst de problemen vanKennemerland-Zuid in het ruimere kadervan de Randstad Holland, waarbij de nadrukwordt gelegd op de functie van de streek alswoon- en recreatiegebled. Hiervoor is nodigenerzijds de instandhouding van de duinen,bossen en buitens, andererzijds het scheppenvan nieuwe woongebieden, allereerst in deagglomeraties Haarlem en IJmond (Velsen-IJmuiden). Hieromhecn vragen dan industriele,agrarische en verkeersproblemen de aandacht.Voor dit zo complexe vraagstuk wil meneen samenvattend plan bieden, dat -- zoalsgebruikelijk -- is afgestemd op de prognosesvoor de eerstvolgende 25 jaar, maar rekeninghoudt met een nog verder gaande ont-wikkeling na 1980.Nader blijkt dan dat de bevolkingsprognosevoor het streekplangebied uitwijst, dat debevolking van 274.000 inwoners in 1955zal toenemen tot 355.000 in 1980, maar datmen rekening houdt, dat dit aantal in deloop van de volgende eeuw nog tot 420.000kan stijgen. Zowel naar capaciteit als naartijd zijn de marges dus zo groot, dat hetreeel mogelijk schijnt om deze 420.000 inwo-ners inderdaad als een definitieve eindfasete beschouwen.Op grond van de karakteristieke N.Z. struc-tuur van het landschap worden de voordeze bevolkingsgroei benodigde woongebiedenvoornamelijk geprojecteerd in de weidege-bieden ten Oosten van Haarlem, parallelaan het langwerpige woongebied vanHaarlem-Heemstede, terwijl voorts bij elkvan de overige bebouwingskernen een min ofmeer belangrijke uitbreiding werd geprojec-teerd. Hierdoor heeft de westelijke begren-zing van de Haarlemse agglomeratie eenrafelachtig karakter verkregen. De toelich-ting verdedigt dit ogenschijnlijk ongeordendebeeld enerzijds als een uitvloeisel van hetsterk genuanceerde karakter van het land-schap. Elders op pag. 21 zegt men echterhierover: ,,Een grotere duidelijkheid zou hier,,slechts op papier effect maken en niet reeel,,zijn, want niet meer te verwezenlijken.,,De bestaande bebouwing is aanwezig en,,verdwijnt menselijkerwijs gesproken niet".Men kan er vrede mee hcbben, dat dit streek-plan niet verder gaat dan de maatschap-pelijke krachten van vandaag kunnen dragen.Het gaat hier echter om het moeilijkste,maar landschappelijk belangrijkste deel vanhet streekplan. Wij moeten daarom hopen,dat het aan volgende generaties toebedeeldzal zijn om juist deze raakvlakken van dewoonwijken en de groengebieden in eengrotere synthese verder te cultiveren.De geprojecteerde uitbreiding van IJmuidenheeft bedenkingen opgeroepen: de topo-grafische omstandigheden noodzaakten om devergroting van het uitbreidingsplan tezoeken aan de Westzijde van de agglomeratie.Hierdoor is in het duingebied een minderfraaie uitstulping van de bebouwing gepro-jecteerd, die vroeg of laat aanleiding kanzijn tot de wens om deze wijk een kortsluitingte geven dwars door het fraaie duingebiedin de richting van Westerveld of Santpoort.De
Reacties