stedebouw volkshuisvestingUitgave van hetNederlands Instituut voorVolkshuisvesting en Stedebouwverkaveling en ruimtelijke ordeningStedebouwVolkshuisvestingOfficiele mededelingenSummarynovember 1960Het nieuwe vcrstefksrprogramma omvat juist voorde centrale antenne-installaties vele nieuwe ont-wikkelingen. In ioiaal zijn er nu 104 typen ver-sterkers -- voor elk speciaal doel oniwikkeld --zodat te alien tijde een economisch veraniirvoordecentrale antenne-installatie in elk bestek kanworden opgenomen.Inllchtlng?n An formulltran vooro.a. bestokopgavon an voortehflftanbij da Ifflportaur.n Haaa, Waganitraal 136a, Tal. 18 39 84*N- N- V^ ^- \- \- \- \? \- V N- \- \- V x" V" \-?^KOENE TEGELS:K9?%&i^;Telefoon 778566WAND- en VLOERTEGELSMOZAIEKonverglaasdverglaasdglasMARMER-TEGELSNATUURSTEENVorstvrij materiaalin tegels en strippenPLASTIC-VLOERENALPHA MUURVERFFABRIEKEN N.V. ALPHEN A/D RUN TEL 01720-2192Zo'n oerdegelijke stijve Struktakast zou er wel tegen kunnen, maar u zit wat hoogen ongemakkelijk. Raden ze bij Bruynzeel dan ook sterk afMaar als u als architekt of bouwer zo langzamerhand schoon genoeg heeft van datomslachtige zelf metselen en timmeren van kasten, luister dan naar goede raad enbestel Struktakasten. Uw loonpost daalt, u spaart uw schaarse geschoolde krachten,het vereenvoudigt uw intern transport en uw materiaalopslag. U bestelt ze op af-roep, kompleet en onverwoestbaar gemonteerd door ingesloten verbindingsplaatjes,vastgeschroefd met parkers. Links- of rechtsdraaiende deur door omdraaien vande kast, onmiddellijk verstelbare plankdragers, vernuftige kombinaties als doorgeef-of scheidingswandkast, aan alles is gedacht. En de strakke, verantwoorde vorm-geving doet een Struktakast in elk interieur passen.U zoumet eenSTRUKTAKASTkunnenskelteren!BRUYNZEEL DEURENFABRIEK N.V. ZAANDAMTELEFOON 02980-62751VACATURISr^^.Bij de Diensten, belast met de uitvoering en de tijdelijkeexploitatie van de IJsselmeerpolders, resp. te 's-Graven-hage en Zwolle wordt gevraagd een zelfstandige, ervarenacademisch geschooldemedewerkert.b.v. het onderzoekwerk voor het inrichtingsplan van deZuidelijke IJsselmeerpolders, ter standplaats 's-Graven-hage. Betrokkene zal in het bijzonder worden belast methet onderzoek en de bestudering van de belangwekkendemogelijkheden, welke buiten de agrarische bestemming,op het gebied van wonen, werken, verkeer en ontspan-ning in het ongeveer 160.000 ha. grote gebied van deZuidelijke IJsselmeerpolders zuUen ontstaan en van demeest doeltreffende wijze waarop deze mogelijkheden, be-zien zowel in plaatselijk als in nationaal verband, in hetvoor de polders op te stellen stedebouwkundig plan kun-nen worden verwerkt. Zij, die door opleiding, ervaringen instelling voor deze functie in aanmerking menen tekunnen komen en zich hiervoor interesseren, gelieven hunsoil, binnen 4 weken na verschijning van dit blad in tezenden aan het bureau Personeelsvoorziening van deRijksoverheid, Prins Mauritslaan 1, den Haag ondernr. 04951/7852 (in linkerbovenhoek brief en env.)."^Bij de afdeling Stedebouw van de Centrale Directie vande Volkshuisvesting en de Bouwnijverheid kan geplaatstworden een:HOOFDvan de onderafdelingStedebouwkundige Plannendie eventueel tevens als plaatsvervangend hoofd van deafdeling Stedebouw kan optreden. De onderafdeling isbelast met de behandeling van beroepen inzake stede-bouwkundige aangelegenheden en met architectenzaken.Vereist: dipl. b.i. of c.i. of daarmede gelijk te stellenvorming, alsmede ervaring in Woningwetaangelegenheden.Salaris naar gelang van bekwaamheid en ervaring volgensde rang of op het niveau van hoofdingenieur (.f 1048,--- / 1276,-- p.m. excl. huurcomp.). Eigenh. geschr. soil,onder no. 04915/7852 (in linkerbovenhoek env. en brief) inte zenden aan het bureau Personeelsvoorziening v.d.Rijksoverheid, Prins Mauritslaan 1, Den Haag.JrjGEMEENTE S-GRAVENHAGEBij de afdeling Onderzoel Mr. Dr. J. W. KeiserOdeStedebouw en IndustrieBinnenland184187188189Officiele MededelingenNederlands InstituutSummary192192Abonnementsprijs f 16,--. Losse nummers f 2,--.De leden van het Nederlands Instituut voor Volkshuisvesting en Stedebouw (lidmaatschap voorphysieke leden f li,--) en de leden van de Nationale Woningraad ontvangen het blad kosteloos.174Gulden regelvoor lietmodernebouivenIn de Nederlandse volkswoningbouwwordt toenemende aandacht besteedaan een moderne, doelmatige vioerafwerking.Dat wil zeggen: aan permanent linoleum.Permanente vioerafwerking vereist slechtseen matige verhoging van de huurprijs.De praktijk leert, dat iedere huurderdeze toeslag graag over heeftvoor de vele onmiskenbare voordelen :* permanent linoleum betekent voorde huurder een aanzienlijke verlichtingvan zijn installatie-budget;* garandeert ook de minder draagkrachtigeneen volwaardige vioerbedekking;^ bevordert de geluid-isolatie tussende woonlagen;^ is blijvend bacteriendodend, dus hygienisch;* heeft een lange levensduur, de kleuren gaandoor-en-door, dus kunnen niet wegslijten;'3f verhoogt de woonbeschaving.linoleum kroiTimenie'f^' Onze afdelingtechnische adviezenverstrekt gaarnevolledige inlichtingen(telefoon 02980-81941).Voor keuken, douchecel en halook colovinyl plastic asbesttegels,soepel en siijtvast, in hoge mate bestand tegen olien,vetten, zuren en vele andere chemicalien.Vraag ook naar colorite cumaronhars tegels,eveneens in vele fraaie tinten.HGemeenl*'t-HcrlogenboichBij 'de dienst van getmeeiilewerken is op dehoofdafdeling STADSONTWIKKELINGplaats voor eenstedebouwkundig assistenten voor eenStedebouwkundig tekenaarVoor de functie van stedebouwkundig assis-tent, in de rang van technisch-ambtenaar oftechnisch-ambtenaar le Mas, is vooTopleidinigaan een HTS gewenst. Voor de tekenaars-functie strekt bazit van het PBNA-diplomastedebouwkundig tekenaar tot aanbeveling.Voor beide functies is ervaring met stede-bouwkundige werkzaambeden nodig.Rang en salaris zuUen afhankelijk wordengesteld van bekwaamtoeid en ervaring.Salarisgrenzen:Assistent f. 444.58 tot f 763.77 per maand;Tekenaar: f. 290.40 tot f. 589.25 per maand.AI de genoemde bedragen exclusief huur-oompensatie.Sollicitatiies spoedig zenden aan Burgemeesteren wethouders van 's-Hertogenbosch.HGemeente's-HerlogenboscbBij de dienst van Gemeentefwerken is op dehoofdafdelingSTADSONTWIKKELINGvakant een functie in de rang vanTechnisch-Hoofdambtenaar ofTechnisch-Hoofdambtenaar le kl.Naast het, aan de hand van de richtlijnenvan de stedebouwkundig ontwerper, uitwer-ken van reconstructieplannen voor de bin-nenstad en van andere stedebouwkundigeplannen, zal een belangrijk deel van de taakbestaan uit het opiossen van de zich bijrealisering der plannen voordoende moeilijk-heden. Dit zal ondermeer met zich madebrengen het onderhouden van veelvuldigecontacten op uiteenlopende niveaux.Ervaring op het genoemde terrein is zeergewenst, terwijl vereist wordt een behoor-lijke theoretische opleiding op H.T.S.-niveau.Salarisgrenzen / 669,77 tot / 951,77 per maand,exclusief huurcompensatie.Solli'Citaties spoedig zenden aan Burgemees-ter en wethouders van 's Hertogenbosch.Bedrijfsorganisatie te Amsterdam, die gedeeltelijk werk-zaam is op het gebied van de reclame, zoekt:MEDEWERKERWij denken aan een man van ongeveer 30 jaar met bijvoorkeur een geheel of gedeeltelijke universitalre en/ofstatistische opleiding, die zowel over wetenschappelijk in-zicht als over commerciele zin beschikt.Zijn taak zal o.m. bestaan uit het verzamelen van gege-vens en het samenstellen van rapporten.De gegadigde meet in staat zijn eenvoudige statistischegegevens te groeperen en te interpreteren.Eigenhandig (niet met ballpoint) geschreven sollicitatie-brieven alsmede een recente pasfoto te zenden aan no.5555, bureau Stedebouw en Volkshuisvesting, Keizers-gracht 188, A'dam-C.FirmaHET IS UW BELANGom bij nieuwbouw enherstellingswerkPUDLOvoor te schrijven.Wordt reeds 44 jaar inNederland toegepast bijwaterdicht werk.RAMONDT & Co's-GravenhageKoniniginnegracht 140Telefoon 070-632568LOODGIETERSBEDRIJFA. A. KANTERSErkendgas- en waterfitter.Voor alle voorkomendeloodgieters-werkzaamheden.DEN HAAGV. Limburg Stirumstraat 36Tel. 117924J. SMINIABEVERWIJKHandel inBouiomaterialen,Zand, Grinden alle soortenBetonwarenOpslagplaatsen:Pruimedljk 8 en PijpkadeTelefoon 3926Kantoor: Pruimedljk 2BIK &REEDVELDBAannemersLEIDEN Telefoon 22274-22518Rmlverkavelingen ruimtelijkc ordcningDe ontwikkeling van de ruilverkaveling in Nederland en haar verhouding tot deruimtelijke ordeningIr. S. HerweijerDirecteur Cultuurtechnische DienstInleidingOnze tijd kenmerkt zlch door een soms vcr-bijsterende maar altijd fascinerende dynami-sche ontwikkeling op allerlei gebied. Dit geldtniet alleen voor de steden, die vanouds alsbrandpunten van cultuur bekend staan, maaroak voor de gebieden, waar men tot dus-verre gewend was te denken in pastorale ter-men van rust en eenvoud.Ook daar is met name wat de landbouw be-treft zich een duidelijke evolutie aan hetaftekenen. Nauw verbonden met de ontwik-keling van de landbouw is het proces dat delandbouwgronden een goede inrichting en uit-rusting tracht te geven en dat wij in ons landruilverkaveling noemen. Deze ruilverkave-ling beoogt primair goede externe omstan-digheden voor bodemcultuur te scheppen. Endaar waar de technische ingreep in de bodemen in de structuur van het land- en tuin-bouwbedrijf het karakter aanneemt van land-inrichting en -herinrichting -- zoals dit bijruilverkavelingen en andere cultuurtechnischewerken dikwijls het geval is -- is een nauwerelatie met de ruimtelijke ordening vanzelf-sprekend en noodzakelljk.Dit geldt in het bizonder voor ons land, waarde voor landbouw gebruikte en bestemderuimte tevens in tal van andere ruimtelijkebehoeften van een zeer dichte bevolking moetvoorzien. Het ontwerpen van plannen voorcultuurtechnische werken geschiedt vanuit hetagrarisch gezichtspunt, doch ook andere fa-cetten dienen volledig tot hun recht te ko-raen.De cultuurtechnische plannen dragen eensterk creatief karakter; het zijn geen bestem-mingsplannen die aan de ontwikkeling vanbepaalde gebieden richting geven ?-- zoals ditde streekplannen in feite zijn -- doch het zijnconcrete investeringsplannen, die na hun con-ceptie en vaststelling op niet te lange termijnworden uitgevoerd. Een ruilverkavelingsplanwordt pas vastgesteld, zodra men weet datmet de uitvoering op zeer korte termijn kanworden begonnen. Dit dus in tegenstelling toteen streekplan. Een streekplan is naraelijk inwezen -- ook na de vaststelling -- passief,wat de uitvoering betreft. Een streekplankomt ten dele tot uitvoering doordat andereorganen (gemeente, provincle, rijk) hun plan-nen aanpassen aan het streekplan en ten deledoordat het conserverende karakter van be-paalde bestemmingen gaat functioneren.Degenen, die het ruilverkavelingsplan ont-werpen, bedrijven min of meer een geliml-teerde vorm van actieve creatieve planologie.,,Gelimiteerd" omdat zij weten, dat voor dat-gene dat uit hun brein en uit het overlegvoortspruit en dan in het plan wordt opge-nomen, het geld op tafel moet komen. ,,Actiefcreatief" omdat de ontwerpers weten, dat hetgeheel geen vage conceptie op lange termijnmag zijn, doch op zeer korte termijn in zijntotaliteit uitvoerbaar. ,,Planologie" tenslotteomdat uiteindelijk ook alle andere niet-agra-rische belangen hun ,,ja" op het plan moetengeven. Geen ,,ja" met het mes op de keel,doch een ,,ja" op basis van onderling overleg.Een overleg op planologisch gebied, vanuit delandbouwsfeer, dus facet-planologie. Hierdoorblijkt dat het nagaan van de verhouding vande moderne ruilverkaveling tot de ruimtelijkeordening als geheel van belang is, zowel oplager als op hoger beleids- en bestuursniveau.Tot dit doel wil ik eerst de ontwikkeling vande land- en tuinbouw schetsen, zodat eenachtergrond beschikbaar is waartegen de evo-lutie van de ruilverkaveling naar voren kankomen. Met het beschrijven van de verhou-ding hiervan tot de ruimtelijke ordening komik dan op de quintessens van het onderwerp.De ontwikkeling van land- en tuinbouwDe Nederlandse landbouw verkeerde aan heteinde van de 19e eeuw in een crisistoestand.die zijn weerga nog niet had gekend. Uit eenInternationale vergelijking bleek, dat onzelandbouw achterop dreigde te taken, met na-me ten opzic'hte van de Angelsaksische Ian-den. Gelukkig kon toen door toepassing vande resultaten van gei'ntensiveerd onderzoek,onderwijs en voorlichting de achterstand ineen voorsprong worden omgezet. Het bleekmogelijk op hetzelfde areaal en met dezelfdearbeidsbezetting en met in wezen ongewijzig-de productiemethoden belangrijk hogere op-brengsten te verkrijgen. Met behulp vankunstmest, veredeld zaaizaad en pootgoed,betere ontwatering en ziektenbestrijding kon-den ook zelfs van nature arme gronden inproductie worden genomen.Zo is de eerste helft van deze eeuw in hetalgemeen een periode geworden van relatievebloei van de landbouw, mede tengevolge vantwee wereldoorlogen en de daarmee gepaardgaande voedselschaarste. Wij hebben eenvoortreffelijke landbouwveredelingsindustrieopgebouwd. De export van agrarische pro-ducten, bestaande uit zuivel- en vleespro-ducten en vooral uit tuinbouwproducten, be-draagt ? 36''/o van het totale exportpakket.Trekt men de import van de daarvoor addl-tioneel nodige grondstoffen af, dan komt menop ongeveer 25"/o. De industrialisatie van onsland neemt het laatste decennium stormachtigtoe en daarmede de industriele export. Hetpercentage van de agrarische export looptechter op verheugende wijze nauwelijks terugten opzichte van de toenemende industrieleexport.^) Aan de voorbereiding en bewerking vandeze lezing, gehouden op 6 mei 1960 voor deStedebouwkundige Raad van het NederlandsInstituut voor Volkshuisvesting en Stede-bouw, hebben deelgenomen Ir. H. Corver, Ir.M. Kippers en Dr. Ir. F. de Soet, resp. Hoofden medewerker van de Afdeling AlgemeneZaken en Planologie en Hoofd van de Afde-ling Public Relations van de Cultuurtechni-sche Dienst.175Rmlverkavelingen ruimtelijke ordeningInmiddels weten wc alien dat dezc vader-landse landbouw met vele moeilijkhedenkampt. De landbouw mist de onderlinge prijs-afspraak en kartelpolitiek, zoals de industrie-le producenten die kennen. Daartegenoverstaat een landbouw-regeringsbeleid dat meteen nogal ingewikkeld complex van maat-regelen zorgt voora -- goedkope voedingsmiddelen voor de bur-b -- een zo hoog mogelijke export-quote vanagrarische producten enc -- een redelijk inkomen voor de goedeboer.Nu vormt in het samenspel van de produc-tlefactoren grond, kapitaal en arbeid in hetlaatste decennium en wellicht ook in de ko-mende tientallen jaren de arbeid op eenmerkwaardige manier het knelpunt. De situa-tie doet zich voor, dat de arbeid schaars isen niet meer betaalbaar bij een conventioneelproduktie-patroon. De parallel tussen de ont-wikkeling in de landbouw en die in de am-bachtelijke bedrijven is niet ver te zoeken.De landbouw meet hier niet alleen om eco-nomische, maar ook om sociale redenen vol-gen.De overgang van het ,,met de hand werken"naar het ,,met het hoofd werken en met dehand bedienen" zal grote invloed uitoefenenop de landbouw en op het denken, leven enwerken van de agrarische bevoiklngsgroep.Het werk wordt steeds meer machinaal ge-daan en het dier gaat steeds meer zelf doen(izelfvoedering, open loopstai, wateroppom-pen, legbatterijen, e.d.).De raechanisatie en de hieruit voortkomendeafvloeiing van personen uit de landbouw ne-men inmiddels indrukwekkende afmetingenaan. Deze in cijferreeksen tot uitdrukking ko-mende ontwikkelingstendensen kunnen nietworden misverstaan. Mechanisatie is geenvraagstuk meer. Niet omdat mechanisatiealtijd goedkoper zou zijn, maar omdat er invele gevallen geen ander alternatief meer is.Deze ontwikkeling eist uiteraard een ingrij-pende aanpassing van de gehele landbouwbe-drijfsstijl. Verschuiving van het accent van deproductiefactor arbeid naar kapitaal laat ookde productiefactoren grond en gebouwen nietongemoeid. Integendeel, de gebouwen bepalenmede in welke mate de boer in de (komendedecennia kan mechaniseren.Mechanisatie is kostbaar en siechts rendabelwanneer met de aangeschafte machines veeldraai-uren kunnen worden gemaakt. Dit ver-eist weer in het algemeen grotere productie-eenheden, behalve in die gevallen waarinbepaalde mogelijkheden tot intensivering be-staan. Mechanisatie dwingt dus tot een gro-tere oppervlakte land of meer vee per bedrijf.Het alternatief is samenwerking bij het ge-bruik van machines in een of andere vorm enioonwerkers.Het is bizonder moeilijk, voorspellingen tedoen ten aanzien van de toekomstige pro-ductierichtingen. Wij kennen drie bedrijfstypenin de Nederlandse akker- en weidebouw, diezuiver of min of meer vermengd voorkomen,namelijk het akkerbouwbedrijf, het weidebe-drijf en het gemengde b?drijf. Deze bedrijfs-typen sluiten zeer nauw aan bij de grote ver-schillen in bodem en waterbeheersing in onsland. De akkerbouw vindt men op de zeeklei,de weidebouw op de veen- en kleigronden enhet gemengde bedrijf op de zandgronden inoost- en zuid-Nederiand. Vooral het laatstetype is wat de bedrijfsvorm betreft het be-langrijkst. In alle drie groepen zijn thans snel-le ontwikkelingen aan de gang. Het proces vande afvloeiing van kleine boeren en vooralhun zoons is in voile gang. Bedrijfsvergrotingvindt piaats in de akkerbouw- en weidesectoren vooral zien wij intensivering in het ge-mengde bedrijf. Bij alle drie bedrijfstypenwordt nagenoeg alles gemechaniseerd. Vooralin het zuiden en oosten vinden we een sterkeintensivering, zoals grotere veedichtheid, op-fok van slachtkuikens, mechanisch melken,kunstmatig beregenen, e.d. In de akkerbouwwordt de ene nieuwe machine na de anderegeintroduceerd. Volgende week zal voor deogen van enkele duizenden boeren de eersteelectronisch bestuurde trekker met hydrauli-sche apparaten als ploegen, spuitmachines, e.d.worden gedemonstreerd. De meeste trekker-fabrieken hebben zich hierop geworpen. Opdeze wijze kan een man tegelijk meerderetrekkers besturen en de werkzaamheden ver-dubbelen of verdrievoudigen. De consequen-ties hiervan zijn uiteraard nog nauwelijks teoverzien, doch dat van de eventuele invoe-ring hiervan een sterke ,,schaalvergrotende"werking zal uitgaan op de structuur van hetplatteland staat voor mij vast.Bij de landbouwbedrijfsgebouwen komt het inde toekomst meer aan op oppervlakte dan opinhoud. Dit betekent dus lage, brede gebou-wen, evenals we bij industrieloodsen zien. Denoodzakelijke flexibiliteit van de indeling zalwellicht meer en meer tot het gebruik vangemakkelijk te monteren en te demonterenlichte constructie-elementen voor bedrijfsruim-ten kunnen leiden. Vele ondoelmatige en hok-kerige bedrijfsgebouwen zullen buiten gebruikkomen. Andere zullen worden verbouwd.Nauwkeurig onderzoek moet nog uitmaken ofwij in Nederland bij de open loopstallen voorvee -- die er steeds meer komen -- de auto-matische of zelfvoedering van het vee zullenmoeten zoeken in lage sleufsilo's of in hogetorensilo's. De doorloopmelkstal, waarblj dekoe geleid door zijn instinct zelf naar demelkplaats gaat en in aantallen van 2 of 6tegelijk mechanisch wordt gemolken, treedtook hier in Nederland uit het experimen;elestadium.De modernisering van de tuinbouw is belang-wekkend. In de moderne kassen worden tem-peratuur en vochtigheid van grond en luchtautomatisch geregeld. Ook de voedingsstoffenworden op ingenieuze wijze toegediend. Doorbizondere beglazing en electrische belichting,mechanische bestuiving en voorbehandelingvan zaaizaad en pootgoed kunnen de ver-edelde gewassen en bloemen steeds meer opieder moment van het jaar beschikbaar ko-men. Verscheidene oude tuinbouwgebieden176wie rekent, gebruiktKALKZANDSTEEN.i&tsiMS?.diverse soorten, kleuren en formaten ****KA-4-3N.V. C.V.K.UTRECHTSEWEG 38HILVERSUMTEL. 02950-16600'ii,i^dii)AANNEMERSBEDRIJFGROEN & BREGMANDorpsstraat 198 BENTHUIZEN Tel. 01790-360993 Woningwetwoningenaan de Berenschotlaante Rijswijk(Arch.: Cusell,'s-Gravenhage)I-DUBLERShet onmisbare gereedschap\ voor bevestigingen inBETON, steen en ijzerMet enkele hamerslagen -onafhankelijk van stroomof enige andere krachtbron -enorme tijdbesparing o.a.ook voor bevestiging vanSTRAAT- enNUMMERBORDENMUVA MONTAGE N.V.Pannekoekstraal 104 - ROTTERDAM-1 - telefoon 112595EterboterntBouwstojfenhandel en Houtkoperij n.v.ALLES OP MAAT GEZAAGDkokers, buizen, pijpen (met hulpstukken)golfplaten en leiengeribde platenmassal (voor vensterbanken, schoorsteen-mantels)glasal (voor lambri's, tafelbladen, enz.)internitboardvlakke platenPical (zacht asbest)Gijproc gipsplaten, Gijpunit-panelenPlastic-, golf- en vlakke platenDak- en isolatie-platenLinex - Sisalkraft - BoardsFormica Schuimplastic HoutDEN HAAGGROENEWEGJE 14-22A - TELEF. 117732-116118(vervolg)^Bij de afdeling Stedebouw van de Centrale Directie vande Volkshuisvesting en de Bouwnijverheid is plaats vooreen:Stedebouwkundigonderzoekervoor het verrichten van onderzoek op het gebied van deinrichting van woonwijken, benodigde woonwijkvoorzie-ningen, grondgetoruik en grondkosten, saneringsvraagstuk-ken.Vereist: diploma bouwkundig of civiel-technisch ingenieurmet aantekening Stedebouw, of dipl. H.T.S. met ruimeervaring op stedebouwkundig gebied. Salarisgrenzen af-hankelijk van leeftijd, opleiding en ervaring / 637,-- tot/ 951,--. p.m. Eigenhandig geschreven sollicitaties onderno. 04986/7769 (in linkerbovenhoek env. en brief) in tezenden aan het bureau Personeelsvoorziening van deRijksoverheid, Prins Mauritslaan 1, Den Haag.V.Bij de Afdeling Stedebouw van de Centrale Directie vande Volkshuisvesting en de Bouwnijverheid is plaats vooreen:Medewerker voorstedebouwkundigonderzoekvoor het verrichten van inventarisaties, literatuurdocu-mentatie, waarnemingen en eenvoudige enquetes. Vereist:middelbaar onderwijs en dipl. H.T.S., of algemene vormingop overeenkomstig niveau; ervaring op het gebied vanstedebouwkundig onderzoek; dipl. middelbaar planolo-gisch onderzoeker of bereidheid aan dit examen deel tenemen strekt tot aanbeveling. Salaris afhankelijk vanleeftijd, opleiding en ervaring / 444,-- tot / 763,-- p. m.Eigenh. geschr. soil, onder no. 05080/7769 (in linkerboven-hoek env. en brief) in te zenden aan het bureau Perso-neelsvoorziening V. d. Rijksoverheid, Prins Mauritslaan 1,Den Haag,Raadpleeg onze advertentierubriekals U een aanvraag of een bestelling hebtte doen! In de kolommen van dit tijdschriftvindt U aanbiedingen van talrijke voor-aanstaande leveranciers op het gebied vande bouwvakken.Ruilverkavelingen ruimtelijkc ordcnin^Boerderij-vcrplaatsing in de ruilverkavelingMaas en Waal-West (8450 ha)Nieuwe boerderijworden in hct kader van ruilverkaveling ge-saneerd en nieuwe, moderne vestigingsvor-men, alsmede de daarmee samen'hangenderuimtelijke problemen, vormen een onderwerpvan studie.Al met al biedt dit beeld wellicht geen ro-mantisch, maar wel een realistisch vooruit-zicht van de toekomstige landbouwbedrijfs-structuur. He: toekomstige loonpeil en delengte van de virerkweek bepalen zonder twij-fel in de toekomst in hoge mate de richtingvan de mechanisatie en het werkpatroon vande boer en tuinder. Het vee en de plant pas-sen zich op wonderlijke wijze aan; men kanzelfs zeggen dat de mens constructies maaktdie het dier en de plant niet alleen accepte-ren, doch hen zelfs beter en rustiger doenleven en produceren dan vroeger.1000 2000 nDe ontwikkeling van de ruilverkavelingHet zal na het voorgaande geen verwonde-ring 'Wekken, wanneer ik zeg, dat vele plat-telandsgebieden nog wel redelijk kunnen pro-duceren, doch wat hun uitrusting betreft on-geschikt zijn om dit omvormingsproces in deland- en tuinbouw mee te maken.Waar de ontwikkeling en aanpassing van dezelandbouwbedrijfsstructuur stuit op voor in-dividuele bedrijven onoverkomelijke hinder-nissen kan de ruilverkaveling en met name demoderne ruilverkaveling uitkomst bieden.De eerste Ruilverkavelingswet van 1924 werdontwikkeld op basis van de bij enkele vrij-willige ruilverkavelingen en de toepassing vande Markenwet opgedane ervaringen. De sterkversnipperde cigendomstoestand werd als be-177Ruilverkavdingen ruimtelijke ordeningRijks-en provlnciale wegenVerharde wegenOverjge wegenOude situatie van de wegen m de rudvi. rka-veling Tielerwaard-West (13000 ha)Plan van wegen en waterlopen en boerderij-verplaatsing in de ruilverkaveling Tieler-waard-West/GeldermalsenRijks-en provinciale wegenVerharde wegenWaterlopenNieuwe boerderijen178Gereformeerde Kerk te Alphen a. d. RijnArchitect: Ir. L. R. T. Oskam b.i. te DordrechtHOOFDAANNEMERS:FA. J. VAN RHIJN& ZONENKATWIJKAannemers vanBurgerlijke en UtiliteitsbouwDAGELIJKS GRIJPENDUIZENDEN HANDEN NAARDE GRANAATRODE FLESVerwarmen van grote ruimten?BENEGAS PROPAAN!Seizoenen? Vorst? Voor u be-staan ze niet meer! Een tempe-ratuur van -10? en lager is geenenkele reden om het werk testoppen. Het verwarmen (even-tueel tijdelijk) van een ruimtevan bijv.SOOOm^ met een hete-luchtkanon is niets om van teschrikken.Zo'n granaatrodeflesBenegas propaan er bij en kijk,de temperatuur stijgt al!Voor nadereInlichtlngen:Hederlandse Maatschappij voor Petroleuitigassen ,,BENEGAS" N.V.Rederijstraat 3 - Rotterdam - Tel. 010-1162 40MetselbedhjfG. J. VAN DEN ANKERAristotelesstraat 19 -- Telefoon 13 06 39AMSTERDAM (Slotermeer)? STRAATWERK? RIOLERING? TEGEL-,? METSEL- en? BETONWERKDE NIEUWE