Orgaan van het Nederlands Instituut voor Vollcshuis>vesting en Stedebouw en van de Nationaie Woningraad,waarin opgenomen de mededelingen van de Rijksdienstvoor het Nationaie Plan, en tevens gewijd aan deWederopbouwNovember 1950 31e Jaargang no. 11KLrE:URCARBOL.INE:UiViBij ons geen teleurstelling, want wij leveren vooroorlogse kwaliteitenmet garantie voor duurzaamheidook CARBOLINEUMVERFSEPTOLrEUiVlDEKT IN eeN KEER!Leverbaar in 16 kleuren en witGRANITOHoofdweg 66AMSTERDAMTelefoon 82745H. J. POSTMASpecialiteit in gepolijst kunstgranietenaanrechtbladen, g^ootstenen enz. eng:ranito vloeren.Leverancier o.a. van de SpoorwegenA. R. hMSTERDAMSE IVOLLUIKEN TABRIEKRolluiken ^ Rolhekken -- Schuifhekken -- MarkiezenZonschermen -- Veerrolschermen -- BaltexWilhelminastraat 118 -- Amstcrdaim -- Telefoon 85798EEN NIEUW PRODUCTAimota'motsteenEen buitengewone isolatiesteen voorgewone prijs.Licht in gewicht. - Onbrandbaar.Vraagt Uw handelaar om inlichtingen.Fabrikante N.V. ATMOTA i.o.Rigakade8-12, AMSTERDAM C, Tel. 44819-44879^^,,STANDGLANS"wint twant kwaliteitwint 't altijdSCHAAP & BORGMAN, VERFFABRIKANTEN, AMSTERDAMAV.OVERHEAD DOORSOVER THE TOP DOORS (KANTELDEUREN)en a'le andere systemen garagedeurenJ, & G. STROBANDNieuweTeertuinen 22-23 -- AMSTERDAM-C. -- Telefoon 47139IN NEDERLANDSE WONINGENTijdschrift voorVolkshuisvesting enNovember 195031e Jaar?ang - No. 11MaandbladStedebou^TOrgaan van het Nederlands Instituut voor Volkshuisvesting en Stedebouw en de NationaleWoningraad, Algemene Bond van Woningbouwverenigingen, waarin opgenomen de mede-delingen van de Rijksdienst voor het Nationale Plan, en tevens gewijd aan de WederopbouwRedactie: Mr. H. W. Bloemer.s, J. Bommer, Ir. H. M. Buskens, Jhr. M. J. I. de Jonge van EUemeet, B. Merkelbach,Ir. L. S. P. Scheffer, Ir. P. Bakker Schut, Mr. J. Vink, Drs. H. van der WeijdeAdres voor .Redactie en Abonnemcnten: Lange Voorhout 19, 's Gravenhage, Telefoon 184225Advcrtenties: Keizersgracht 188, Amsterdam-C. Postgiro nummer 113028, Telefoon 49128 ('s avonds- Haarlem Orion-weg 119, Telefoon K 2500 25560)Officiele mededelingenNederlands InstituutUitreiking Hudig-medailles en lezing Rijksdienst NationalePlanDe oudere leden van het Instiuut weten dat na het overlijdenvan de Heer Mr D. Hudig, in leven Sccretaris-Directeur vanhet Instituut, een stichting in het leven is geroepen onder denaam Mr D. Hudig-stichting, die zich ten doel stelt de herin-nering aan de overledene levendig te houden door de uitrei-king om de vijf jaar van een naar hem genoemde medaillevoor verdienstelijke arbeid op het gebied van de volkshuisves-ting en de stedebouw. Deze medaille is voor het eerst ver-leend in 1939. aan de Heer Mr }. Kruseman. Door de oorlogis de opzet om telkens na vijf jaar tot uitreiking van een me-daille over te gaan doorkruist. Het bestuur van de stichtingheeft thans besloten na deze onderbreking twee medailles toete kennen. Omtrent de keuze van de hiervoor in aanmerkingkomende personen heeft zij zich laten voorlichten door eenadviescommissie, bestaande uit de Heren Ir L. H. J. Angenot,J. Bommer en Ir H. M. Buskens.Overeenkomstig het advies van deze commissie zal thans aande Heren Ir W. van Tijen en Ir L. S. P. Scheffer de Hudig-medaille worden verleend. De uitreiking zal geschieden in eenvergadering, die zal plaats vinden op 13 December a.s.Na afloop van deze plechtigheid zal een lezing worden ge-houden door de Heer Mr J. Vink, Directeur van de Rijks-dienst voor het Nationale Plan over het onderwerp: Enkeleaspecteln van het werk van de Rijksdienst voor het NationalePlan.Rijksdienst voor het Nationale PlanBezoek van H.M. de Koningin aan de Rijksdienstvoor Het Nationale PlanO.P 1 November 1950 werd de Rijksdienst voor het NationalePlan vereerd met een informeel bezoek van H.M. de Ko-ningin.De Koningin, die vergezeld was van de Directeur van HaarKabinet, Mej. Mr M. A. Tellegen, werd ontvangen doorMr J. in 't Veld, Minister van Wederopbouw en Volkshuis-vesting, Mr J. Linthorst Homan, Voorzitter van de VasteCommissie en Mr J. Vink, Directeur van het Bureau van deRijksdienst voor het Nationale Plan.Na korte inleidingen van de Minister en de Voorzitter van deVaste Commissie gaf de Directeur aan de hand van een aantalkaarten en cartogrammen een uiteenzetting van de verschillen-de aspecten van het werk van de Rijksdienst.Hare Majesteit toonde grote belangstelling voor de onder-scheidene planologische problemen, o.m. ten aanzien van delandbouw, de industnalisatie, het verkeer, de recreatie, hetbevolkingsvraagstuk. Dit kwam mede tot uitdrukking bij eenna de inleidingen gevolgde rondwandeling langs het vertoon-de materiaal, waarbij de Hoofden van de desbetreffende afde-lingen en bureaux nadere toelichting gaven.Na afloop van het bezoek, dat ongeveer 134 uur duurde, be-tuigde de Koningin Haar ingenomenheid met de verhelderen-de uiteenzettingen over het nationale planologische werk.Wet houdende voorlopige regeling in zake het Natio-nale Plan en StreekplannenDe Wet, houdende voorlopige regeling inzake het NationalePlan en Streekplannen werd afgekondigd in het StaatsbladK 415 en trad op 18 October 1950 in werking.Besluitvan de President van de Rijksdienst voor het Nationale PlanOp grond van artikel 5, derde lid, van het Besluit van 15 Mei1941 betreffende de instelling van een Rijksdienst voor hetNationale Plan heeft de President van deze Dienst het vol-gende bezwaar gemaakt:dd. 3 October 1950, No 69 P betreffende de voorgenomenstichting van een boerenbehuizing onder de gemeente Zeg-veld.Hiertegen is bezwaar gemaakt wegens strijd met het vast-gestelde -- doch nog niet goedgekeurde ~ uitbreidingsplan-in-hoofdzaak voor de gemeente Zegveld en met het in voor-bereiding zijnde ontwerp voor een nationaal plan.Het ,,Housing Manual 1949"door Ir C. de ClerOns Ministerie van Wederopbouw en Volkshuisvesting kentzijn ,,Voorlopige Wenken" voor het ontwerpen van een-gezins- en meergezinshuizen, die een drietal jaren geledenwerden gepubhceerd. Evenzo heeft het Engelse Ministry ofHealth zijn ,,Housing Manual", dat, na een eerste publicatiein 1944, vorig jaar voor de tweede maal werd uitgegeven.De voorbereiding van het ,,Housing Manual" moet ongetwij- 141ArtikclenAfb. 1. Woningbouw in bosachtige omgeving (Honiton R.D.C., De-vonshire)feld veel onderling overleg hebben gekost. Er zijn drie mini-steries bij betrokken geweest, namelijk het Ministry of Health,het Ministry of Works en het Ministry of Fuel and Power(het laatste voor de verwarmingskwesties). Het opstellen ge-schiedde daarbij door een werkgroep, gevormd uit vertegen-woordigers van hetgeen men in ons land waarschijnlijk deVoorlopige Raad voor de Volkshuisvesting en de Verenigingvan (Nederlandse) Gemeenten zou noemen.De beide uitgaven, de Engelse en de Nederlandse, hebbeneenzelfde doel: het geven van adviezen en het stellen vannormen aangaande de volkshuisvesting. Er zijn echter typischeverschillen. De ,,Voorlopige Wenken" bijvoorbeeld beperkenzich sterk tot de Woningbouw en slechts hier en daar wordteen opmerking gemaakt van stedebouwkundige aard. Het,,Housing Manual" daarentegen behandelt de volkshuisves-ting in ruimste zin, d.w.z. woningbouw en stedebouwkundigekant gelijkelijk. Aan deze laatste wordt zelfs vrij veel aan-dacht besteed, afzonderlijk met betrekking tot de stedelijkebouw en tot de bouw ten plattelande. Toch vraagt men zichhier en daar af wat de waarde is van deze beschouwingen,als men bijvoorbee'd een zin leest als deze: ,,Een geslaagdewoninggroepering hangt af van de verhouding van de bouw-massa's tot elkaar, tot de straat en tot de ruimte rondomen van de juiste plaatsing in het landschap." Wanneer mendit niet verder uitwerkt -- en dat is in het ,,Housing Manual"niet geschied ?-- blijft het een algemeenheid. De vakman be-hoort het te weten; de leek kan er niets van leren. Zo lijdthet ,,Housing Manual" op verschillende plaatsen aan dezeoppervlakkigheid.Er is nog een ander verschil. Terwijl de ,,Voorlopige Wen-'ken" zich zorgvuldig onthouden van al te concrete voorbeel-den en aan de woningindeling en -uitrusting liever algemenebeschouwingen wijden, bevat het ,,Housing Manual" velevoorbeelden, in foto's en tekeningen, en de normen zelf nemennaar verhouding de minste plaats in. Men geeft echter weleen waarschuwing: de gegeven voorbeelden moeten de bou-wenden er niet toe brengen om het voortaan zonder deskundigadviseur te proberen. Met nadruk wijst men er op, dat co-pieren-uit-het-boekje niet voldoende is om iets goed te berei-ken, doch dat men een in alle opzichten bevredigend resultaatslechts verwachten kan door de hulp in te roepen van eengoed architect, die liefst en het woningplan en de situeringvan de woningen tezamen meet verzorgen. Nu is het toe tejuichen, dat de overheid er zo over denkt -- dat deskundigadvies zichze'f betaalt -- doch ik vrees wel, dat een zo uit-gebreid voorbeeldenboek, met geveltjes en al, de neiging omhet toch maar zelf te proberen, erg in de hand zal werken,alle waarschuwingen ten spijt.142 De voorbeelden volgen een zeker systeem: stedelijk--landelijk.dubbele huizen -- rijenhuizen '-- etagewoningen, woonkeuken-- eetkeuken -- werkkeuken. Op de laatste van deze driewijzen van indeling kom ik nog terug.De kwaliteit van de getekende planvoorbeelden is redelijk. Zijkomen echter niet uit boven het anonieme fatsoen van deambtelijke tekenkamer. Hier en daar is er ook nog wel wataan te merken. Er zijn ramen getekend, waarvan de plaatsingin de vertrekwand verraadt dat men mC'er aan de regelmaatvan de gevel heeft gedacht dan aan de goede indeling vande kamer. De muren van begane grond en verdieping staanniet altijd even goed boven elkaar. Er is een voorbeeld ge-geven voor eengezinshuizen met de bergingen als lage aan-bouwen tussen de afzonderlijke woningen '-- de z.g. ketting-huizen -- waarvan het plan zwak is en de architectuur ronduitonbeholpen.De foto's trekken mij daarom meet aan dan de getekendevoorbeelden. De in goede foto's weergegeven, vaak aantrek-kelijke werkelijkheid, prikkelt naar mijn mening eer tot hetleveren van een gelijke prestatie dan de getekende voorbeel-den, de nuchtere schema's zwart-op-wit, misschien ooit zullendoen. Ik vraag mij zelfs af of het niet beter was geweest alsmen zich uitsluitend bij foto's had gehouden, doch dan ver-gezeld van de plattegronden van de afgebeelde woningen,Dat die ontbreken is namelijk jammer. Overigens geeft dekeuze van de foto's blijk van een bewonderenswaardige on-zijdigheid. Metalen prefabwoningen worden met dezelfdegelijkmoedigheid aangeprezen als bijvoorbeeld ,,a revival of afirm West Riding tradition" in natuursteen.Het is ondoenlijk om in een artikel als dit de hoofdstukkenvolledig te bespreken. Daarom doe ik liever hier en daar eengreep, namelijk daar, waar het ,,Housing Manual" opmer-kingen en raadgevingen bevat, waarmede Nederlanders wel-licht hun voordeel kunnen doen of die licht werpen op typischEngelse verhoudingen.Zo staat in de inleiding iets omtrent de gewijzigde ideeen, dietot de herziening van het ,,Housing Manual' aanleiding ge-ven. Na de oorlog, zegt het ,,Manual", was het bouwen vanwoningen voor jonge gezinnen het meest urgent. Men bouwdevoor hen noodwoningen met twee en permanente woningenmet drie slaapkamers. Inmiddels is men echter tot het inzichtgekomen, dat het bouwen zowel van grotere als kleinere wo-ningen dan de bovengenoemde een betere aanpassing geeftaan de wisselende behoeften van de bevolking. Dus differen-tiatie van de woninggrootte naar de gezinsgrootte, tout commechez nous. Doch klaarblijkelijk was het begin in Engelandjuist anders dan bij ons, waar na de oorlog de huisvestingvan grote gezinnen het meest klemde en waar men na deoorlog aanvankelijk vrij grote woningen bouwde. Men kanwel haast zeggen, dat differentiatie bij ons betekent, dat erthans in het bizonder kleine woningen gebouwd gaan wor-den. Overigens vormt de Engelse woning voor een jong gezin,met drie slaapkamers, een vrij ruime behuizing naar onzebegrippen. Hoevelen moeten het hier te lande niet met eeneenslaapkamerwoning doen, bijvoorbeeld in een duplex-woning?Na de inleiding volgt een hoofdstuk over Housing and SitePlanning, van hoofdzakelijk stedebouwkundige aard. Hetbevat een behartenswaardige opmerking over de keuze tussenstedelijke en landelijke woningtypen, namelijk deze: sommigegebieden, die historisch en geografisch onder de plattelands-gebieden moeten worden gerangschikt, zijn in ruime mategeindustrialiseerd en de te treffen voorzieningen zullen hetstedelijke type moeten volgen terwijl andererzijds aan de randvan sommige stedelijke gebieden de te treffen voorzieningenmeer in overeenstemming zul'en moeten zijn met het platte-landskarakter van de omgeving. Bij de keuze ,,stedelijk oflandelijk" moet men zich dus niet strak richten op het feit,dat men bouwt in een stad dan wel in een dorp, doch veeleermoet men zich laten leaden door deaard van de te huisvesten bevol-kingsgroep.Voor ons land is het laatste deelvan deze korte beschouwing --dat aangaande het bouwen vandorpswoningtypen in een stad --misschien niet van zoveel belang,doch het deel betreffende hetbouwen van stadswoningen in(huidige en toekomstige) gein-dustrialiseerde plattelandsgemeen-ten verdient toch wel enige aan-dacht. Het komt immers ook inons laijid voor, dat men het wo-ningtype bepaalt uit sleur en nietop grond van een zich reeds vol-trekkende of toekomstige ontwik-keling, die een (stadse) industriesbevolking aantrekt.Het ,,Housing Manual" onder-scheidt in genoemd hoofdstukdrie wijzen, waarop de nieuwe be-bouwing tot stand komt: door op-vullen van de gaten in bestaandeagglomeraties, door het uitbrei-den daarvan en door verbetering van bestaande slechtetoestanden (redevelopment). Het is wel aardig te lezenhoe de ?tedebouwer hier nog eens nadru'kkelijk wordtgewezen op zijn dienende taak: ..Terwijl liet scheppen vaneen nieuwe nederzetting vaak de eenvoudigste en meest aan-trekkelijke taak vormt voor de bekwame technicus, moet menniet voorbijzien, dat het noodzakelijk is al het mogelijke tedoen om de gebreken van de bestaande ontwikkeling te ver-helpen. Dit werk is minder spectaculair, maar de uitwerkingervan op het algemene welzijn van de gemeenschap als geheel,zowel op dat van de bewoners van de nieuwe woningen, kanzelfs veel belangrijker en zeer verstrekkend zijn."Vooral voor de dorpen beveelt men aan om op te vullen enaf te ronden, omdat daar vaak de zo nodige kern ontbreekt.Dus geen ,,kolonies ' bouwen buiten de dorpsgemeenschap,maar steeds streven naar meer compactheid van de bestaandenederzetting, met dien verstande dat er natuurlijk in het cen-trum enige ruimte dus een ,.village green" moet zijn. Hiervannu beeldt men een vrij ongelukkig voorbeeld af (afb. 3). Evenbuiten een wat verminkte, maar met een ,,regeling bebouwdekom" nog wel te herstellen oude dorpskom, maakt men eensteriele groenvlakte met uitsluitend woningen rondom. De,,village green" is er nu, maar kerk, kroeg en winkels liggengeheel afzijdig.Overigens krijgt in dit stedebouwkundige deel de ,,redevelop-ment" vrij wat aandacht. Is men in Engeland zo gelukkig,dat men hieraan behalve aandacht 66k geld kan besteden?De opmer'kingen zelf zijn echter weer te vaag en te algemeen.Overal vindt men uitdrukkingen als ,,er moet voldoenderuimte aanwezig zijn", ,,het wegensysteem moet bevredigendzijn", en dergelijke.Een volgend hoofdstuk is getiteld: ,,The Dwelling in its sur-roundings". Ook dit hoofdstuk behandelt stedebouwkundigezaken, doch meer details, die men vooral van de aesthetischekant beziet. Het volgende bijvoorbeeld is immers pure aesthe-tica: ,,Waar muren worden geconstrueerd met twee verschil-lende materialen voor het muuroppervlak, dient de deling tus-sen deze oppervlakken het muuroppervlak niet in gelijke delente verdelen." Ik vraag mij af of iets dergelijks nu wel in een,,Housing Manual" hoort. Niet alles is echter aesthetica. Erworden bijvoorbeeld in dit hoofdstuk normen gegeven voorstraatbreedten en er wordt propaganda gemaa'kt voor hetrijenhuis, hetgeen ons Neder'anders altijd wat vreemd aan-ArtlkcltaAfb. 2. Woningbouw in acht verdiepingen (Finsbury M.B.C., Londen)doet. De opvatting, dat het dubbele huis de ware woonvormis, is blijkbaar zo hecht in het Engelse gemoed verankerd, dathet rijenhuis slechts aanlokkelijk is als het tenminste eendirect van de straat af bereikbare achterkant heeft. Vandaardat alle voorbeelden van dit genre woning een onderdoorgangvertonen voor elk paar woningen. De frontbreedten die mendaarbij voorstelt, zijn 8.00 a 8.50 m, dus naar onze maatstafgemeten, zeer groot. Dit is echter begrijpelijk, want een breedrijenhuis is altijd nog goedkoper dan een smal dubbel huis.Eerst nu komt er een hoofdstuk over de normen, die menaan de woningen moet stellen. Deze normen zijn, vergelekenbij de onze, wederom vrij hoog. Blijkens een zinnetje in deinleiding waren zij in 1944 iets lager en zijn ze thans tenopzichte van 1944, met 10% verhoogd. Zij moeten dan in1944 echter 66'k reeds aanzienlijk hoger zijn geweest dan onzenormen van thans, want het verschil met deze laatste is veelmeer dan 10%. Ik heb de oppervlakten van de getekendevoorbeelden eens vergeleken met de normen van de Premie-regeling Woningbouw 1950 en ik kom daarbij op een ver-schil van gemiddeld 45 a 50%. Alleen voor de behuizing vanAfb. 3. Aanvullende bebouwing in een dorpskom. De afbeeldinglaat de figging van de nieuwe woningen (in zwart) zien t.o.v.het bestaande dorp.143ArtikelcnLIVINGROOMHALLAfb. 4. Drie wijzen van bewoning: Woonkeuken -- eetkeuken ^ werkkeuken.bejaarden zijn de verschillen tussen de Engelse en Neder-landse normen niet 20 treffend. Hier zijn enige vergelijkingen:Woning voor 5 personen, met woonkamer, werkkeuken, drieslaapkamersvolgens,.Housing Manual"20,8--25 m28,3--10,2 m212,5--13,9 m210,2--11,16,5- 7,4woonkamerwerkkeukenslaapkamer echtpaar2 pers.1 pers.volgens,,Voorlopige Wenken"16 m24,59a 10m2m2m2m27,5 m24,5 m2Nu is het niet alleen van belang, hoe hoog men de norm stelt,doch ook wat men daarvan in de praktijk terechtbrengt. En-geland staat er economisch niet zoveel anders voor dan wijen de vraag rijst of men het gestelde ideaal werkehjk en overalbereikt. Het ..Housing Manual" bevat hieromtrent helaasgeen gegevens, Het kan natuurlijk zijn. dat men in Engelandkwaliteit stelt boven kwantiteit. in tegenstelling tot ons land,waar men naar verhouding tot andere landen we'iswaar kwan-titatief behoorlijk voor de dag komt, doch waar op de kwaliteitvan de woningen wel eens iets af te dingen valt, hoewel menweer hiertegenover stellen kan, dat de normen hier te landeAfb. 5. Modelblok van rijenhuizen in drie verdiepingen144zo zijn gekozen, dat ze geen fictie zijn, doch voor alle nieuwewoningen worden bereikt. 1)Behalve oppervlaktenormen zijn in dit hoofdstuk ook normenvoor de uitrusting opgenomen. Hierover volgt later meer. Lie-ver wilde ik eerst even stilstaan bij de beschouwing, die het,,Housing Manual" wijdt aan de keukentypen. Onze ,,Voor-lopige Wenken" behandelen deze stof ook wel, doch niet zosystematisch en volledig.Het ,.Housing Manual" onderscheidt drie keukentypen(afb. 4):-- de woonkeuken; het vertrek. dat hoofdzakelijk als woon-vertrek dient, doch waarin ook wordt gekookt. Bij dewoonkeuken hoort een spoelkeuken voor het vuile en nattewerk.-- de eetkeuken; het vertrek waarin gekookt wordt en waarinde maaltijden worden gebruikt. Verder houdt men zichdaar niet op.-- de werkkeuken; het vertrek. waarin alleen keukenwerkwordt verricht. zoals in de meeste stadskeukens.In ons land is de woonkeuken in de dertiger jaren tamelijkgepropageerd voor de plattelandswoningbouw. doch het typeis er vooral bij de nieuwbouw nooit erg ingegaan. Vooralsedert 1945 zijn er maar betrekkelijk weinig woonkeukentypengebouwd en er zijn zelfs enige malen moeilijkheden met wo-ningbouwverenigingen ontstaan, toen een overheidsdienst eenwat al te krachtige propaganda voor de woonkeuken voerde.Hoe komt het, dat de mensen, die bij voorkeur in de werk-keuken gaan wonen -- en dat zijn er helaas velen -- tochgeen woonkeuken willen? Mijns inziens is dit hiervaneen gevolg, dat men het woonkeukentype meestal verkeerdinricht, namelijk met het aanrecht in de woonkeuken. Wie alsenig woonvertrek een woonkeuken heeft, wil er na gedanewerkzaamheden niet aan herinnerd worden, dat hij in eenkeuken zit. Naar mijn ervaring verdraagt men daarbij wel,dat men dan het fornuis ziet staan, doch het aanrecht is blijk-baar een ergernis. De bewoners gaan dan het aanrecht ver-stoppen en timmeren zelf elders -- bijvoorbeeld in de schuur.waar soms het privaat is -- een ander aanrecht. Terechtmerkt het ..Housing Manual" op. dat het aanrecht zich nor-maliter in de bijkeuken moet bevinden, m.a.w. dat men in dewoonkeuken wel moet kunnen koken, doch niet spoe'en enplassen. Fornuis en aanrecht moeten echter zo dicht mogelijkbijeen zijn. bijvoorbeeld beide dicht bij de verbindingsdeur vanwoonkeuken naar bijkeuken. Het verschil tussen een woon-kamer-werkkeukentype en een woonkeuken-bijkeukentype hgtdus als het goed is niet in de plaats van het aanrecht; dat^) Wij wijzen er op, dat de Engelse normen tot nu toe in de practijkwel degelijk worden nageleefd; die van 1944 werden zelfs vrij aanzienlijkoverschreden. Bovendien is het totale aantal sedert de oorlog voltooideperraanente woningen naar verhouding hoger dan hier te lande. Red.GEMEENTE HAARLEM.Bij het Bouw- en Woningtoezichtwordt gevraagd eenADJUNCT-TECHNISCHAMBTENAAR.Ervaring op het gebied van hetbouwtoezicht en op dat van devolkshuisvesting strekt tot aan-beveling.Benoeming op arbeidscontract.Jaarwedde / 2.400,- tot / 3.360,-+ 10% + f 54,-, eventueel +kindertoelage.Sollicitaties op zegel met uitvoe-rige inhchtingen omtrent oplei-ding en werkkring, inzenden aande Burgemeester van Haarlembinnen 10 dagen na plaatsing vandeze advertentie.Persoonlijk bezoek uitsluitend naoproeping.Draaideuren? Harmonicawanden? Geluiddempendeschuifwanden? Schuifdeuren omde hoek? Telefooncelien? BetimmeringenR.CRUYFFENZOONFokke Simonszstraat 62-68AMSTERDAM - Telefoon 32051Een vacatureop het gebied van volkshuisvestingen stedebouw ?De juiste manI op de juiste plaats krijgt U als Uw' I oproep voorkomt in hetTijdschrift voorVolkshuisvesting en Stedebouw,het maandblad dat reeds meer dan30 jaar onder de ogen komt van zogoed als alien, die op dit gebiedwerkzaam zijn!ADVERTENTIE-AFDELING:Keizersgracht 188, Amsterdam, C.Telefoon: 49128 en 43254Ruhbol A'ZGeeft binnen zowel als buiten eenmooie en duurzame bescherming.Rubbol A-Z is nieuw genoeg omhet beste te zijn en oud genoegom in de practijk zijn geschiktheidvoor de moeilijkste toepassingen tehebben bewezen!Vraagt het nummer,,Bescherming" en debrochure Rubbol A-Z&5IKKEN5L A K F A B R I E K E NSA S S E N H EI MvanWaninggewapend betonRotterdam zNijverheidstr. 53telefoon 72507complete bouwwerkenALLEBETONARTIKELENVOORRIOLERING, WEG-EN WATERBOUWFabrieken