stedebouw & volkshuisvestingUitgave van hetNederlands Instituut voorRuimtelijke Ordening en VolkshuisvestingBOUWKREDIETNaast het verstrekken van bouw-kredieten en hypothecaire geld-leningen op lange termijn, zijnwij eventueel bereid winkelcom-plexen volledig over te nemen.BANK VOOR DE BOUWNIJVERHEIDORANJE NASSAULAAN 21 ? AMSTERDAM ? Z ? TELEFOON 020 - 732332KOENE TEGELS'SJ^^JUX^Telefoon 778566WAND- en VLOERTEGELSMOZAIEKonverglaasdverglaasdgiasMARMER-TEGELSNATUURSTEENVorsivrij maieriaalin tegels en strippenPLASTIC-VLOERENModerneLIFTENNEDERLANDSFABRIKAATSTARLIFTVoorburg - tel. 865450 (070)mDEGEUJKCM IV/ir^r^PPM Ouderwetse degelijkheid en eigentijdse vormgeving vinden harmonischtl>l IVIV/L.^tril>l gestalte in de BRUYNZEEL 40 MM BALKON- EN TUINDEUREN*.De moderne vlakke borstwering geeft deze deuren een fraai aanzien.BRUYNZEEL BALKON- EN TUINDEUREN voldoen volledig aan de eisendie door de opdraclitgevers gesteld worden.Modellen374 375 376\, / K7 het Vreoburg. Een gerestaureerdof nieuw gebouw zou een arclhitectonisdh interessante combinatie van jaar-jaarbeursgeibouw en winkelgalerij op de eerste verdieping kunnen bieden. Eenvoetgaingersbruig over het Vredenburg in noordelijke richting zou ook hierde zaak eerder ,,op niveau" brenigen.=?" De oostwestrelatie over het spoorempkcement en de aansiuiting op het Croe-selaancomplex kan interessanter worden uitgewerkt. De luohtbrug en de sta-tionshai zijn aantreikkelijk voor kleine winkdls. De verbinding gaat tevens eenintern jaarbeurs-tracee vormen maar lijkt daartoe weinig adequaat uitgewerkt.Zonder steddbouwkundig bezwaar zou boven het station een aantal verdiepin-gen aangeibracht kunnen worden. Men zou zelfs aan een groot doorlopend ge-bouw op poten kunnen deniken van het Croesdaancomplex tot het Stations-plein. Dit gabouw zou een verdieping straat met winkeltjes, een verdiepingdoorlopende expositieruimten en meerdere verdiepingen kantoren kunnenbevatten. Ht zou de oude stad minder domineren dan de hoge bouw aande Cacharijnesingel.Slotwoord:Het plan Hoog Catiharijne ward opgesteld door een team bestaande uit:Ir. A. Feddes -- voorzitterIr. H. T. Vink -- stedebouwkundige vormigevingDr. L. Bak -- sociaal-wetensdhappelijk onderzoekIr. A. G. Kiers -- verkeers- en algemene aspdktenD. D. Drabbe ing. -- exploitatie en organisatorische aspektenH, N. Molenaar en -- bouwtechnische aspektenJ. DouwingaEr bestonden voortdurende contacten met de dienst van Openbare Werkenonder leiding van de heiren J. H. Hogendoorn en Ir. A. v.d. Steld, met de heer156Hoo% CatharijneT. Renes, afdelingsohef ter secretarie en met ingenleurs van de NededandseSp'oorweigen.Slechts latere gesladhten zullen een objecrief oordeel kuntien geven over hetresultaat van de weirkaaamhedein. Een tijdgenoot 'kan nook objectief ooTdelen;hij staat evenals de initiatiefnemers voor bet duister gordijn dat heden en toe-komst sciheidt. Sledhes iintelligentie en vinigertoppcnigevoeil kuninen pretenderenlets van dit gordijin op te lichten. Om succes te bereiken zijn bovendien nood-zakelijk: enthousiasme, werkkradht en teamigeest.Deze waren tot nu toe in opmerlkelijk grote mate aainwezig. Mogen zij tot lietsucces leiden dat men ervan verwadht. . ; .Wagetningen, 8 mei 1964.Is navolging van het stadvernieuwingsplan Hoog Catharijne verantwoord ? Mr. ]. F. ]arisenSamenwerking tusisen de overiheid -- i.e. de gemeente Utrecht -- en een parti-culiere ontwikkeMngismaatschappij bij de totstaindkoming van een vernieuwingvan een in het stadscentrum gelegen gebied van tientallen hectares is -- speciaalwat betreft de grootte van bet p'lan -- voor Nederland nieuw. De toelichtingop het plan constateert zulks terecht. ' -Dit nieuwe Hjkt in beginsd geen bezwaar te onitmoeten. Stedebouwkuindige "re-oonstructie" in samenwerking tussen overheid en particulier is naar mijn meningjuist en kan zowel uit stedebouwkundig oogpumt bezien als uit financieel-eco-nomisohe overwegingen van belang zijin. Het maakt immers in principe geenversdhil of zo'n samenwerking plaats vindt, bijv. bij het ontwerpen en stichtenvan een gioot winkelcentrum in een nieuwe buitenwijk op maagddijke grond-- waarmede een ieder kan instemmen -- dan wel bij een vernieuwing in hetcentrum van een beibouwde kern.Vernieuwingen in binnensteden -- zij het op veel kleinere sohaal en vooral methet ooig op oimHjnde doeleinden als het stidhten van warenhuizen, kantoor-complexen -- gesdhiedden tot dusverre, ook ver voor de tweede wereldoorlog,vrijweil steeds door particulieren, waarbij het overleg met de gemeentelijke over-heid op de tweede plaats kwam, -mede omdat geen specifidke bestemmangs-regelingen voor de beibouwde kom konden worden gemaakt.Het oinderhavige Utrechtse plan gaat verder doordat de gemeente er aan mee-werkt, dat een particuliere ondememing als het ware tussen de gemeente en detoekomstige geibruikers van de te stidhten geibouwen wordt geschoven. De vraag,of dit systeem, waarbij een particuliere ondernemer een bepaalde monopolie-po'Siitie verkrijgt, navolging verdient, ligt in het beleidsvlak en valt dan ookbuiten het kader van de onderhavige besahouwingen. Wel kunnen uiteraardter orientatie verschillende zakdlijke kanten worden belidbt. Daarbij zij vooropgesteld, dat gedurende de periode van realisatie van het p'lan tussen de overheiden de particulier een bijizonder groot vertrouwen en een hechte samenwerkingnodig zuHen zijn. Het za:l practiisch onmogelijk zijn op papier een nog zo goede157Hoog Catharijneregeling te maken, wolke ook in de praktijk in alle optziohten waterdicht zal blij-ken te zijn. Maacsdhappelijke en ook tedhnisdhe inzichten wijzigein immers snel envaak op onverwadhte punten. Een van de p'roblemen zal zijn om te komentot een zo slagvaandig mogeilijk beleid, waaI^bij er toch steeds rekening meemoet worden gebouden, dat medewerking van 'de gemeente betekent, dat degemeenteraad moet worden ingeschafceild, zulks in de regei met igoedkeuringvan Gedeputeerde Staten. Voor de rea'lisatie van de plannen zal ook nogrijksgoedkeuring nodig zijn.Hoe omvangrijker bet plan, ides te meet facetten zullen zidh tonen. En betUtreohtse plan is zonder twijfel een voor Nederilandse begrippen groot plan.Het omvat, nog zonder bet spoorwegemplacement, 21,25 ba, waarvan 13,25 habdbouwid met rond 250 woningen (vloeroppervlak 31.000 m^), met rond 150kantoren (vloieroppervlak 100.250 m^) enz. Het aantal winkels is betrdkkelijkklein (vloeroppervlak 31.500 m^). Een gdbeel vergelijkbare situatie zal zidb inons land welljidbt niet voordoen. Toch verdient bet aanbeveling na te gaan, ofbet plan Hoog Catbarijne als voorbeeld voor andere gevallen kan dienen enspeoiaal of enerzijds de gemeentelijke belangen voldoende zijn beveiligd enanderzijds de belangen van de particulieren voldoende tot bun redbt komen.Te dien einde moge ik bierna enkele min of meer belangrijke punten enigermatetoeliobten. De keuze van deze punten is uiteraard persoonilijk en daardoor be-trekkelijk wiillekeurig. Het bestek van 'deze besdbouwing laat nu eenmaal geenuitputtende bespreking toe. 2o zal bijv. niet worden ingegaan op deitailvragent.a.v. bet intusssen op 25 februari j.l. tussen de gemeente Utrecht en de ont-wikkelingsvennootsdhap de N.V. Maatschappij voor Projectonitwi'kkeling(EMPEO) gedoten contract. Deze overeerikomst is door partijen zo belangrijkgeadht, dat bet ontwerp daarvafn is gecontroleerd door Prof. mr. C. H. F.Polak (Lqiden) als objectieve buitenstaander.Dit contract bdhelst onder meer, dat voor 25 februari 1964 een particulierevennootsdbap zal worden opgericht, welke opstallen zal sticbten en vervolgensexploiteren voigens bet nog definitief vast te siteMen steddbouwikundige plan,,Hooig Catharijne". Het doel van deze vennootschap zal verder zijn ,,bet be-beren, administreren, exploiteren, buren en verihuren van onroerende goederenin het onder bet plan vallende gebied". Zolang de igronden nog niet door degemeente aan de vemiootschap in erfpaobt zullen zijn uicgegeven -- op welkmoment de vorenbedoelde exploitatie-overeenkomst zal zijn geeindigd -- zalde vennootsdhap over een naar bet oordeel van Burgemeeste